1668 Oblata transactionis inter olim Blasium Wrzalik et Sowczynskie

Oblata transactionis inter olim Blasium Wrzalik et Sowczynskie

Actum feria quarta post festum sancti Casimiri Confessoris proxima [7 III] 1668.

Ad officium actaque consularia Gostinensia famatorum Andreae Turkan proconsulis, Joannis Lokiewicz, Jacobi Cytacki, Martini Janyszka et Martini Gospodarek consulum personaliter veniens honestus Felix Wrzalik olim Blasii fabriferrarii frater ab utrinque coniunctus obtulit transactionem seu amicabilem concordiam inter olim fratrem suum et Sowczynskich de Crobia occasione domus et horti post olim Reginam consortem fratris sui factam et initam, petens eandem ad acta suscipi et ingrossari. Cuius tenor de verbo ad verbum erat talis.

„Przez śrzodek¹ na tę zgodę uproszonych, jako Jego Mości X. Walentego Boleckiego altarysty gostyńskiego, Walentego Kobuszewskiego z jednej a Jego Mością X. Mateuszem Conrattem altarystą także gostyńskim, ućciwymi Janem Bernardinkiem i Sebastianem Buławą z drugi stronej przyjaciół², stała się pewna i nieodmienna zgoda między stronami, jako Jego Mością X. Jakubem altarystą krobskim, ućciwymi Wawrzyńcem bracią rodzoną Sowczyńskimi per se stawającymi i imieniem ućciwych Marcina Sowczyńskiego brata ciotecznego tychże panów Sowczyńskich, pro cuius ratihabitione sub onere et vadio infrascripto cavent³, siostrzonkami niebosczyce paniej Reginej Kowalki mieszczki gostyński, bratunkami i sukcesorami przyrodzonymi a ućciwym Błażejem Kowalem pomienionej Reginej Kowalki małżonkiem, w ten niżej opisany sposób.

Iż wyży mianowani sukcesorowie za decyzją i komplanacją⁴ wyży pomienionych przyjaciół [s. 353] prawo swoje przyrodzone in personam⁵ tegoż pana Błażeja za wzięciem od niego summej sześcidziesiąt złotych, nic sobie ani potomkom swoim nie zachowując ani ekscypując⁶, transfundują⁷ dobra po niej pozostałe i wiecznymi czasy wzdają⁸ i przy odliczeniu summej wyży mianowany księgami gostyńskimi miejskimi⁹ wzdać obowięzują się.

Która summa na raty dwie płacona ma być, jedna na jarmarczek blisko przyszły¹⁰ po Wielkinocy, a druga na święto świętej Małgorzatej [13 VII], bez żadnej dylacyjej¹¹ i prawnych postępków płacone mają być pod zakładem takowyż summej wyży opisanej z obu stron przepadający za niedotrzymaniem tego kontraktu i obowiązku jego w każdym punktcie [!] obserwowanym¹².

Działo się w Gostyniu dnia dwudziestego trzeciego marca, w domu sławetnego pana Jakuba Cytackiego, przy obecności wyży mianowanych przyjaciół i innych wielu, roku tysiącznego sześćsetnego sześćdziesiątego siódmego.”

Oblata literarum

„Mnie wielce łaskawy Panie Dziadku!

Winszuję WM. wesołego Alleluja oraz też i zdrowia dobrego, a podług zgody naszej miasto siebie¹³ posyłam bracią moję rodzoną po złotych trzydzieści, które abyś im WM. raczył wydać. Ja zaś za drugą ratą położoną sam przybędę i kwit zupełny dam. Zatym WM-o Panu Bogu oddaję.

W Krobi, secunda Maii anno 1667.

WM. wszego dobra życzliwy

(-) X. Jakub Sowczyński vicarius, mansionarista et altarista sancti Rochi Confessoris ecclesiae parochialis Crobensis, mp.”

„Roku Pańskiego 1667, dnia wtórego maja zeznawamy tym pisaniem naszym, żeśmy odebrali od pana dziadka Kowala talerów piętnaście¹⁴. Na wtórą ratkę zostaje jeszcze złotych piętnaście, które przychodzą na blisko przyszły święty Mateusz w roku 1667 pod przepadkiem tych złotych piętnastu, którychby nie oddano.

(-) Wawrzyniec Pusczyc, mp.”

Or.: Gostyń, Acta proconsule... 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 352-353.

¹ za pośrednictwem.

² tj. jednaczy, arbitrów.

³ za których akceptację (co do postanowień tej ugody) ręczą, pod zakładem niżej opisanym.

⁴ zgodą (z łac. complanatio).

⁵ na osobę.

⁶ wyłączając (łac. excipere).

⁷ przelewają, odstępują (łac. transfundere; stąd słowo „transfer”).

⁸ przenoszą prawo własności (terminowi temu odpowiada łac. resignare).

⁹ księgami, tj. poprzez zapis w księdze (naśladownictwo łac. konstrukcji ablativus instrumenti?).

¹⁰ tj. najbliższy (kalka z łac. proxime ventura).

¹¹ bez zwłoki (łac. dilatio).

¹² tj. przestrzeganym (łac. observandus).

¹³ zamiast przez siebie, osobiście.

¹⁴ W talar liczono wówczas po 3 złp. 15 gr monety dobrej lub 5 złp. (r. 1660) / 7 złp. (1669-1673) monety bieżącej (por. H. Radzikowski: Atlas monet polskich i litewskich od XVI do XVIII wieku, Wydawnictwo Limba, Warszawa 2008).

1668 Submissio Honesti Alberti Kędziorka

Novus consulatus et acta sub famatis Ioanne Zielony proconsule, Martino Ianyszka, Ioanne Lokiewicz, Martino Gospodarek et Stephano Fecek consulibus anno 1668 in crastino sancti Lucae Evangelistae 19 mensis Octobris post votivum sacrum in praetorio iuratis.	Nowa rada i nowe akta pod sławetnymi Janem Zielonym burmistrzem, Marcinem Janyszka, Janem Lokiewicz, Marcinem Gospodarek i Stefanem Fecek rajcami roku 1668 nazajutrz po św. Łukaszu Ewangeliście 19 października po mszy wotywnej na ratuszu zaprzysiężonymi.1
Submissio honesti Alberti Kędziorka.	Zobowiązanie uczciwego Wojciecha Kędziorki.
Actum fertia tertia ante festum sanctorum Simonis et Iudae Apostolorum [23 X] 1668.	Zdziałano we wtorek przed świętem św. Szymona i Judy Apostołów [23 X] 1668.
Coram officio consulari Gostinensi ac in praesentia famatorum Joannis Zielony proconsulis, Martini Janyszka, Joannis Lokiewicz et Martini Gospodarek consulum personaliter comparens honestus Albertus Kędziorka lanio civisque Gostinensis sanus per omnia existens, deliberato animo, palam, publice instantiam fecit pro consorte sua Regina in carcere pro tunc [s. 359] per duas septimanas iam existente, qui per expressum recognovit.	Przed urzędem radzieckim gostyńskim i przed oblicznością sławetnych Jana Zielonego burmistrza, Marcina Janyszki, Jana Lokiewicza i Marcina Gospodarka, rajców, osobiście stanąwszy uczciwy Wojciech Kędziorka rzeźnik i mieszczanin gostyński zupełnie zdrów będąc, po namyśle, otwarcie i jawnie złożył wniosek w sprawie żony swej Reginy w więzieniu natenczas od dwóch tygodni trzymanej i wyraźnie zeznał.
Quia se submittit pro eadem consorte summam, quae verificabitur, honesto Blasio tabernatori in Ruda pro sale eidem Kędziorczyney concredito persolvere, ita ut dum et quando idem honestus Blasius tabernator advenerit et coram officio summam suam per testes aut per juramentum comprobaverit, tunc se submittit idem suprascriptus Albertus Kędziorka maritus pro eadem consorte sua ad praesens in carcere detenta per rathas eidem Blasio tabernatori soluturum et in domo sua in circulo fori existente obligaturum. Quae submissio maioris fidei gratia ad acta suscepta est.	Iż zobowiązuje się za swą żonę sumę, której wysokość zostanie potwierdzona, za sól tejże Kędziorczynie powierzoną, wypłacić uczciwemu Błażejowi karczmarzowi w Rudzie w ten sposób, że gdy tenże uczciwy Błażej karczmarz przybędzie i przed urzędem sumę swoją przez świadków lub przysięgą potwierdzi, tedy ów wyżej wymieniony Wojciech Kędziorka, mąż za żonę teraz w więzieniu trzymaną, zobowiąże się do ratalnej spłaty jej temuż Błażejowi karczmarzowi oraz zabezpieczy ją na domu swym stojącym w rynku. Które to zobowiązanie dla większej wiary przyjęto do akt.

Or.: Gostyń, Acta proconsule... 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 358-359.

¹ Zwyczajowy zapis o rozpoczęciu kadencji magistratu, bez związku z następującą stypulacją Kędziorki.

1645 Decretum oblatum ad acta pntia per Hnum Albertum Kedziorka lanium

Decretum oblatum ad acta praesentia per honestum Albertum Kedziorka lanium decima quinta mensis Martii anno Domini 1645.

Actum feria sexta ante dominicam Sexagesimam [17 II] anno Domini millesimo sexcentesimo quadragesimo quinto.

In causa et actione judiciaria coram officio proconsulari in praetorio Gostinensi inter reverendum Joannem Dolewski in Pogrzybowo parochum actorem et honestum Albertum lanium civem Gostinensem citatum vertente et agitata, occasione equi praedicto actori in campo villae Pogrzybowo ante festum sanctae Catherinae Virginis et Martyris [25 XI] anno praeterito millesimo sexcentesimo quadragesimo quarto furto ablati et per dictum Albertum lanium citatum nescitur quo pacto acquisitum, nobilique Casimiro Sczytowsky venditum, asserens praefatus actor pro certo equum praedictum suum proprium esse, prout attesto officii proconsularis oppidi Raszkow et certorum nobilium videlicet domini Andreae Pacinowski, Thomae Gozdkowski, Stanislai Pacinowski, Nicolai Węgierski, Christophori Wawrowski et aliorum sufficienter testatur, petens eundem equum per hoc idem officium proconsulare Gostinense sibi adiudicari dictumque Albertum lanium in refusione damnorum litium et expensarum condemnari.

Ex adverso pars citata respondit se non teneri ad expurgandum praefato actori in accusatione praenominati equi ex eo, quoniam actor asserit et probonibus legitimis deducit equum praenominatum circa festum sanctae Catherinae Virginis et Martyris anno modo elapso millesimo sexcentesimo quadragesimo quarto per furem ablatum fore, citatusque testibus fide dignis (quorum fides nunquam erat et est suspecta), quos in causa praesenti in praetorium Gostinensem produxit, deduxit, equum, pro cuius res agitur, in crastino sancti Bartholomaei Apostoli [25 VIII] anno praeterito millesimo sexcentesimo quadragesimo quarto in nundinis Jarocinii celebrandis praesentibus multis hominibus publice et legitime per eundem fuisse emptum, licet venditorem equi praedicti [s. 64] commonstrare non potest, verum quod posteriori tempore prout probones testantur praedicti actoris equus amissus vel furto ablatus est. Ideo citatus petiit in causa praesenti liberum pronuntiari salvis iuris, remediis, reservatis et reservandis.

Officium itaque proconsulare Gostinense, exauditis partium controversiis, eo attento, quod pars actorea legitimas probones produxit equi sui amissi circa festum sanctae Catherinae Virginis et Martyris anno modo elapso, citata vero testes fide dignos et bene possessionatos in praetorio Gostinensi in facie partis actoreae et offici praesentis, videlicet famatos Thomam Kostrzewa, Albertum Niedara, Albertum Ochota, Lucam et Valentinum Nowaczek lanios statuit ad perhibendum veritatis testimonium non circa festum sanctae Catherinae Virginis et Martyris, sed in crastino sancti Bartholomaei Apostoli in nundinis Jarocinii celebrandis pro certa pecuniae summa equum praenominatum emptum fuisse.

Ideo testibus praedictis observata debita juris jurandi sollennitate corporali juramento super contenta defensionis partis citatae comprobare decreto praesenti iniunxit simulque et mandavit rotha tali „Iż oni wszyscy przy czym byli i widzieli konia tego, o którego sprawa natenczas odprawuje się, gdy go ten Wojciech pozwany w Jarocinie nazajutrz po S. Bartłomieju roku blisko przeszłego kupił, a nie pośledniejszego czasu” Deo Omnipotenti et sanctae Jesu Christi filii sui passione ita eos adiuvante.

Quod decretum pars actorea pro jure non suscepit et juramentum audire noluit, promittens alia iuris forma cum eodem in causa praesenti acturum velle. Propterea hoc idem officium proconsulare Gostinense dictum citatum a causa praesenti et termino liberum pronuntiavit decreto praesenti mediante.

Ex protocolo causarum officii proconsularis Gostinensis extractum.

Odp.: Gostyń, Acta proconsule... 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 63-64.

Uw.: Zapis z protokołu rozpraw urzędu burmistrzowskiego oblatowany w księdze burmistrzowskiej.

W sprawie przed sądem burmistrzowskim w ratuszu gostyńskim między wielebnym Janem Dolewskim, proboszczem na Pogrzybowie, powodem a uczciwym Wojciechem Kędziorka rzeźnikiem, mieszczaninem gostyńskim, pozwanym, o konia, któremu skradziono powodowi na polu wsi Pogrzybowo przed 25 XI, a którego rzekomo nabył pozwany i sprzedał go szlachetnemu Kazimierzowi Szczytowskiemu. O tym, że koń sprzedany Szczytowskiemu jest tym samym koniem, którego skradziono ks. Dolewskiemu, przed urzędem burmistrzowskim w Raszkowie zaświadczyło pięciu szlachciców. Powód wnosi o przysądzenie mu tego konia i obciążenie pozwanego kosztami procesu.

Pozwany natomiast, jakkolwiek nie potrafi wskazać sprzedawcy konia, stawił jednak w ratuszu gostyńskim przed powodem pięciu rzeźników jako świadków potwierdzających, że konia nabył na jarmarku w Jarocinie już 25 VIII. Tym świadkom sąd nakazał złożyć przysięgę, którą dekret przytacza w języku polskim.

Strona powodowa nie zgodziła się jednak wysłuchać przysięgi i zadeklarowała, że spór będzie toczyć dalej przy użyciu innych środków prawnych. Urząd burmistrzowski zatem ogłosił pozwanego wolnym od zarzutów.

1667 Punctum ex Libris visitationis perillustris et reverendissimi domini Joannis Stanislai Wolski

Punctum ex Libris visitationis perillustris et reverendissimi domini Joannis Stanislai Wolski, Utriusque Juris Doctoris, protonotarii apostolici, archidiaconi Sremensis, anno Domini 1667.	Wyjątek z ksiąg wizytacji jaśnie oświeconego najprzewielebniejszego księdza Jana Stanisława Wolskiego, doktora praw obojga, protonotariusza apostolskiego, archidiakona śremskiego roku Pańskiego 1667.
Est etiam altare Depositionis Christi de Cruce seu Beatissimae Virginis Mariae Dolorosae a parte ecclesiae dextera muratum et consecratum per illustrissimum olim Albertum Tholibowski episcopum Posnaniensem 1658 ipso die festo sanctae Catharinae Virginis et Martyris. Altarista ejusdem altaris ad praesens reverendus Albertus Staniewski de anno 1661, die 24 Octobris Crobiae per illustrissimum olim Tholibowski post obitum reverendi Pauli Guzdzielski institutus, qui ejusdem altaris erectionem, fundationis olim honestae Annae Lebiedzina civis Gostinensis super summam sexcentorum florenorum Polonicalium pro censu annuo quadraginta duorum florenorum Polonicalium annuatim persolvendorum, per illustrissimum olim Andraeam Szołdrski [s. 32] episcopum Posnaniensem de anno 1639 die 27 mensis Junii factam produxit etc. etc.	Jest też ołtarz Złożenia Chrystusa z Krzyża czyli Najświętszej Maryi Panny Bolesnej, wymurowany z prawej strony kościoła i konsekrowany przez najjaśniejszego niegdy Wojciecha Tolibowskiego biskupa poznańskiego w 1658 roku w samo święto świętej Katarzyny, Dziewicy i Męczennicy. Altarystą tego ołtarza jest wielebny Wojciech Staniewski, któremu tę funkcję po śmierci wielebnego Pawła Guździelskiego przydzielił najjaśniejszy niegdy ksiądz Tolibowski w Krobi, 24 października 1661 roku. Ksiądz Staniewski przedłożył akt erekcji tego ołtarza, wydany przez najjaśniejszego niegdy Andrzeja Szołdrskiego biskupa poznańskiego 27 czerwca 1639 roku, fundacji niegdy uczciwej Anny Lebiedziny, mieszczki gostyńskiej, która zapisała na ten ołtarz czynsz roczny 42 złp. od sumy 600 złp. itd. itd.
Insuper habet censum septem florenorum a summa capitali centum florenorum Polonicalium per honestos Stephanum Feckowicz et Annam conjuges cives Gostinenses de anno 1662 in vigilia sancti Laurentii Martyris coram officio consulari Gostinensi inscriptum et obligatum pro eodem festo.	Ponadto ma [ten ołtarz] czynsz 7 zł od sumy głównej 100 złp., zapisany zobowiązaniem z roku 1662 w wigilię świętego Wawrzyńca Męczennika1 przed urzędem radzieckim w Gostyniu2 przez uczciwych Stefana Feckowicza i Annę, małżonków, mieszczan gostyńskich, płatny corocznie we wspomniane święto.
Item censum septem florenorum Polonicalium a summa capitali centum florenorum Polonicalium per honestum Joannem Gadowski et Sophiam conjuges cives Gostinenses de anno Domini 1667.	Nadto czynsz 7 złp. od sumy głównej 100 złp. przez uczciwego Jana Gadowskiego i Zofię, małżonków, mieszczan gostyńskich, z roku 1667.
Item censum septem florenorum Polonicalium a summa capitali centum florenorum per famatum Gregorium Gano civem Gostinensem inscriptum coram officio proconsulari Gostinensi de anno 1658.	Nadto czynsz 7 złp. od sumy głównej 100 zł przez sławetnego Grzegorza Gano mieszczanina gostyńskiego, zapisany przed urzędem burmistrzowskim w Gostyniu w roku 16583.
Ultimus census non ex visitatione sed aliunde excerptus, scilicet ex notatis reverendi patris Alberti Staniewski altaristae altaris, qui idem docet in manuscriptis, quod laboriosus Simon Koział de villa Brzezie inscripsit seu recognovit summam centum florenorum Polonicalium eidem altari in anno 1658, die sabbathi post festum Ascensionis Domini coram actis proconsularibus Gostinensibus.	Ostatni czynsz nie z wizytacji lecz skądinąd wyjęty, to jest z notatek wielebnego ojca Wojciecha Staniewskiego, altarysty ołtarza, który to udowadnia na piśmie, że pracowity Szymon Koział ze wsi Brzezie zapisał czyli zeznał temuż ołtarzowi sumę 100 złp. w roku 1658, w sobotę po święcie Wniebowstąpienia Pańskiego, przed aktami burmistrzowskimi w Gostyniu4.
Facit mentionem visitatio supra dicta etiam aliarum summarum, sicuti: summae sexcentorum florenorum Polonicalium legatae per generosum Joannem Dębowski super bonis Pudliszki in anno 1662 die vigesima sexta Aprilis, sed quia recognitio ejusdem summae authentica defuit, citati successores liberi evaserunt.	Wizytacja powyższa czyni też wzmiankę o innych sumach, jako to o sumie 600 złp. legowanej przez urodzonego Jana Dębowskiego na dobrach Pudliszki w roku 1662, 26 kwietnia, jednak ponieważ brak urzędowego zeznania [zapisu] tej sumy, pozwani [w tej sprawie] spadkobiercy wybronili się.
Item docet inscriptio, quomodo generosa Catharina de Przetoczno Podolska inscripserat certam summam in anno 1646 in castro Posnaniensi eidem altari, sed haec sicut aliae antiquitate perierunt.	Zapis informuje też, że urodzona Katarzyna z Przetoczna Podolska zapisała była temu ołtarzowi pewną sumę w roku 1646 w grodzie poznańskim, lecz ta, podobnie jak inne, z biegiem lat przepadła.

Źródło: Święta Góra, „Dopisy Do Rękopisma Zbiór Wiadomości o Swiętéj Górze pod Gostyniem”, sygn. A/11, s. 31-32, wpis XXVIII (odpis)

Szerzej o altarii NMP Bolesnej i samej drewnianej figurce Piety, do dziś przechowywanej w świętogórskiej bazylice, w „Zbiorze wiadomości o Świętej Górze pod Gostyniem” na s. 5-6 i 56-58.

¹ W zapisie czynszu z księgi radzieckiej (patrz niżej) dosłownie: Laurentii Protomartyris (Wawrzyńca, Pierwszego Męczennika).

² Obligatur honestus Stephanus Feckowic altaristae de Sanctae Cruce Depositionis in aedibus B. M. V. (Gostyń, Acta proconsule..., 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 282-283).

³ Obligat honestus Gregorius Gano florenos centum altaristae Depositionis de Cruce in aedibus B. M. V. (ibidem s. 223-224).

⁴ Obligat florenos centum Simon Koział altaristae Depositionis de Cruce in aedibus B. M. V. (ibidem s. 222).

1658 Donatio debiti florenorum 27 ecclesiae in Zytowiecko per Thomam Rosik facta

Donatio debiti florenorum 27 ecclesiae in Zytowiecko per Thomam Rosik facta.	Darowizna długu 27 złotych kościołowi w Żytowiecku, wykonana przez Tomasza Rosika.
Actum feria secunda post festa solennia Nativitatis Domini Nostri Iesu Christi [30 XII], anno Domini 1658.	Zdziałano w poniedziałek po uroczystościach Narodzenia Pana Naszego Jezusa Chrystusa, roku Pańskiego 1658.
Coram famatis Alberto Kopa proconsule, Ioanne Lokiewicz, Valentino Sztybura, Iacobo Cytacki consulibus civibusque Gostinensibus personaliter comparens providus Thomas Rosik de villa Rokossowo cmetho, sanus mente ac corpore existens, palam verbisque expressis recognovit.	Przed sławetnymi Wojciechem Kopa burmistrzem, Janem Lokiewiczem, Walentym Sztyburą i Jakubem Cytackim rajcami i mieszczanami gostyńskimi osobiście stanąwszy opatrzny Tomasz Rosik, kmieć ze wsi Rokosowo, zdrów na ciele i umyśle, jawnie i wyraźnie zeznał.
Quia debitum florenorum viginti septem, quod habet apud honestum Christianum Werner civem Gostinensem, ecclesiae parochiali in Zytowiecko pro necessitatibus eiusdem ecclesiae in praesentia reverendi Adami Ogromnicz parochi, quod per decretum domini advocati Ponecensis feria sexta post festum sancti Adalberti Archiepiscopi et Martyris proxima [26 IV] anno millesimo sexcentesimo quinquagesimo secundo super eundem debitorem suum, dum civis Ponecensis pro tunc extiterat, obtinuit, idem nunc debitum ecclesiae praefatae in praesentia dicti sui debitoris dedit, donavit atque inscripsit, prout actum per praesentem dat, donat atque inscribit.	Iż dług 27 złotych, który ma u uczciwego Krystiana Wernera obywatela gostyńskiego, dla kościoła parafialnego w Żytowiecku na potrzeby tegoż kościoła w obecności wielebnego Adama Ogromnicza1 proboszcza, który [to dług] dekretem pana wójta ponieckiego z piątku po święcie św. Wojciecha arcybiskupa i męczennika roku 1652 w sprawie tegoż dłużnika, który był wówczas mieszczaninem ponieckim, odzyskał, teraz tenże dług wspomnianemu kościołowi w obecności rzeczonego dłużnika swego dał, darował i zapisał, jakoż i niniejszym aktem daje, daruje i zapisuje.
Quae donatio praefati debiti actis proconsularibus connotata et suscepta est.	Którą to wspomnianego długu darowiznę zanotowano i przyjęto do akt burmistrzowskich.

Źródło: Gostyń, Acta proconsule... 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 240

¹ Ks. Adam Ogromnicz, w latach 1653-1700 proboszcz żytowiecki (Walenty Wojtyński, Elenchus seu series vita functorum curatorum ad ecclesiam Żytoviecensem existentium, quos descripsi ex libro metricarum propter memoriam, AAP sygn. PM 341/01, s. 3).

1698 Świadectwo prawego urodzenia Jana Giella

Proconsul et consules civitatis Gostinensis Maioris Poloniae districtus Costensis.

Universis et singulis cuiuscunque status, dignitatis, praeeminentiae ac conditionis fuerint, ad quos praesentes pervenerint, praemissa studiorum et officiorum nostrorum diligenti et accurata commendatione, pro cuiuscunque exigentia notum testatumque facimus.

Quod coram plenaria nostra residentia consulari personaliter comparentes famati Joannes Opaczeski et Simon Solan, cives nostri Gostinenses tanquam testes ad perhibendum veritatis testimonium pro parte ingenui adolescentis Joannis Giella, exhibitoris praesentium, iudicialiter inducti et de forma juris interrogati, sani mente et corpore existentes, elevatis sursum (ut juris ac moris est) dextrae manus duobus digitis, palam, sponte, libere per expressumque recognoverunt et quilibet illorum recognovit certo et evidenter sibi constare ac probe se scire.

Quia praefatus Joannes Giella ex honestis vitaeque inculpatae parentibus, ut pote famatis Andrea Giella gallerifice et honesta Hedvigi coniugibus, civibus Gostinensibus, legitimo matrimonii vinculo copulatis in hanc lucem editus et ab ineunte aetate bonis moribus rectisque disciplinis ab iisdem parentibus institutus probeque educatus sit. Patrinos vero circa baptismum de anno millesimo sexcentesimo octuagesimo primo famatum Joannem Salsza compatrem, commatrem vero honestam Agnethem Kuczerska vulgo Kopina cives Gostinenses praesto habuit.

Quod cum ita se et non aliter habere ex testimonio praefatorum fide dignorum virorum intellexerimus, pro inde hunc memoratum Joannem Giella, patriotam nostrum Gostinensem, omnibus et singulis commendandum esse duximus prout quidem per praesentes commendamus, pro et cunes [?] petentes, ut honesti illius ortus ac legitimi aequam rationem habeant omnibusque humanitatis ac benevolentiae studiis, prout par et aequum est, prosequi et ad honesta licitaque munia aspirantem ope, consilio favoreque suis non dedignentur. Id vero officii et humanitatis genus nos vicissim pari studio ac benevolentia referre adnitemur.

In cuius rei fidem praesentes notarii nostri manu subscriptas, sigillo civitatis nostrae Gostinensis communiri mandavimus. Actum et datum in residentia nostra Gostinensia, die vigesima nona mensis Octobris anno Domini millesimo sexcentesimo nonagesimo octavo.

Ad mandatum spectabilis magistratus Gostinensis legitime extradidit praesentes Dominicus Stanislaus Smuglewicz utriusque officii Gostinensis juratus notarius et civis, mppa.

Źródło: Władze miejskie w Gostyniu na podstawie zeznań dwu świadków potwierdzają prawe urodzenie Jana Giella, syna Andrzeja i Jadwigi Giellów, APP Akta miasta Leszno, sygn. I/34

Świadectwo prawego urodzenia wystawione przez magistrat gostyński dla 17-letniego syna czapkarza (lub perukarza: łac. gallerifex).

1658 Quietant Twardzikowie executores olim providi Sebastiani Gano Cossoviensis sculteti

Quietant Twardzikowie executores olim providi Sebastiani Gano Cossoviensis sculteti.	Twardzikowie kwitują wykonawców [testamentu] niegdy opatrznego Sebastiana Gano sołtysa w Kosowie.
Actum feria sexta ante dominicam Invocavit proxima 1658.	Działo się w piątek przed niedzielą „Invocavit” [roku] 1658.
Coram officio actisque proconsularibus Gostinensibus personaliter comparentes providus Bonaventura Twardzik cmeto de villa Brzezie et honesta Anna honesti Alberti Jarmuzek civis Gostinensis consors cum assistentia eiusdem mariti sui tanquam tutoris naturalis ad actum praesentem assumpti et ab eodem officio approbati, sani mentibus et corporibus existentes, non compulsi neque coacti, sed benevole ac libere, palam verbisque expressis recognoverunt, prout praesentibus recognoscunt	Przed urząd i akta burmistrzowskie gostyńskie osobiście stanąwszy opatrzny Bonawentura Twardzik kmieć ze wsi Brzezie oraz uczciwa Anna, małżonka uczciwego Wojciecha Jarmużka mieszczanina gostyńskiego w asyście tegoż męża swego jako naturalnego opiekuna do aktu niniejszego wybranego i przez tenże urząd zatwierdzonego, zdrowi na umyśle i ciele będąc, nie zmuszeni czy przymuszeni, lecz dobrowolnie i swobodnie, otwarcie i wyraźnie zeznali, jak też niniejszym zeznają
se levasse ac recepisse summam florenorum ducentorum de manibus famati Joannis Lokiewicz proconsulis pro tunc Gostinensis executoris vero testamenti olim providi Sebastiani Gano Cossoviensis sculteti, quam summam praefatam ducentorum florenorum famatus olim Joannes Worecki notarius et civis Gostinensis de manibus providi olim Martini Twardy cmetonis Brzeznensis parentis praedictorum recognoscentium mutuo acceperat et in prato versus molendinum Kania nuncupatum inscripserat et obligaverat, quod pratum cum aliis bonis post praedictum olim Joannem Worecki dictus olim Sebastianus Gano emit et obtinuit.	iż wzięli i przyjęli sumę 200 złotych z rąk sławetnego Jana Lokiewicza obecnie burmistrza gostyńskiego i wykonawcy testamentu niegdy opatrznego Sebastiana Gano sołtysa w Kosowie, którą to sumę wspomnianą 200 złotych sławetny niegdy Jan Worecki pisarz i mieszczanin gostyński z rąk opatrznego niegdy Marcina Twardego kmiecia w Brzeziu, ojca rzeczonych zeznających, pożyczył był i na łące naprzeciw młyna zwanego Kania zapisał i zastawił był, którą to łąkę z innymi dobrami po wspomnianym niegdy Janie Woreckim rzeczony Sebastian Gano kupił i nabył.
Ex qua summa florenorum ducentorum Polonicalium numerata percepta et in effectu levata idem Bonaventura Twardzik et Anna Jarmuszkowa tanquam naturales successores post praedictum Martinum Twardy parentem suum existentes, eundem dominum Joannem Lokiewicz et alios coexecutores eiusdem post saepe dictum Sebastianum Gano et eius successores quietarunt quietantque actum per praesentem, nihil iam amplius sibi debere ab eisdem executoribus ex eisdem bonis Woreckiego dicentes. Quam summam praetactam dictus Joannes Lokiewicz propriam eisdem recognoscentibus numeravit, et ante omnia debita eandem sibi ex eisdem bonis Woreckiego recepisse promisit.	Z tejże sumy 200 złotych polskich przeliczonej, przyjętej i rzeczywiście podjętej tenże Bonawentura Twardzik i Anna Jarmuszkowa, jako naturalni spadkobiercy po rzeczonym Marcinie Twardym ich ojcu, tegoż pana Jana Lokiewicza i innych współwykonawców po tymże często wzmiankowanym Sebastianie Gano i jego następcach pokwitowali i kwitują niniejszym aktem, oświadczając że wykonawcy [testamentu] nie są już im nic winni z tychże dóbr Woreckiego. Którą to wspomnianą sumę rzeczony Jan Lokiewicz policzył jako własność tychże zeznających i zapewnił, że jest to pierwszy dług ściągnięty (?) z dóbr Woreckiego.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 215

1637 Fideiussio pro honesto Cypriano Straszygość

Fideiussio pro honesto Cypriano Straszygość

Actum feria quarta post festum s. Luciae anno Domini millesimo sexcentesimo trigesimo septimo.

Coram eodem officio proconsulari oppidi Gostin constituti personaliter famati atque honesti: Paulus Ganczyk, Gregorius Gano et Stanislaus Frasunek cives Gostynenses omnes in simul et quilibet eorum seorsive se inscripserunt, obligaverunt fideque iusserunt ac principaliter posuerunt (omnibus exceptionibus atque conditionibus iuris remediis in favorem fideiussorum aditis praesentem obligationem quocumque modo impedire valentibus per expressum renunciando) pro famato Cypriano Straszygoźdź principali debitore civeque Gostinensi, venerabili patri Paulo Guzdziolcio fraternitatis literatorum Gostynensium altaristae in summa centum florenorum polonicalium peccuniae mutuo acceptorum, quemlibet triginta gr. sigillatim numerando, capitalis (?) peccuniae, quam summam praefatam una cum censu consueto octo florenorum suprascripti fideiussores debent et tenebuntur ad simplicem requisitionem totaliter et ex integro praedicto patri Guzdziolcio solvere hinc pro die et festo s. Thomae Apostoli in anno Domini millesimo sexcentesimo trigesimo octavo, sine ullis tergiversionibus iuridicis.

Et ibidem comparens personaliter famatus Cyprianus Straszygoźdź principalis debitor, cautionem evictionis praestitit in et super bonis omnibus mobilibus et immobilibus habitis et habendis, videlicet in domo vel diversorio in maiori suburbio penes diversorium honesti Mathiae Dalik (?) constituto, praefatis fideiussoribus in summa praefata centum florenorum polonicalium, si eandem pro die et festo s. Thomae Apostoli in anno sequenti 1638 solvere neglexerit, ex tunc debebit et tenebitur dare realem intromissionem et pacificam possessionem in domum suam vel diversorium suprascriptum praedictis fideiussoribus suis, quam domum vel diversorium iidem fideiussores tenebunt, possidebunt et modo obligatorio, cum omni iure, proprietate et dominio, cum omnibus utilitatibus et usufructibus ad praedictam domum vel diversorium quocunque modo spectantibus et pertinentibus usque ad plenariam solutionem summae praefatae. Quae quidem inscriptio et obligatio admissa est et confirmata habere robur firmitatis perpetuae de forma iuris.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 4

Poręczenie za Straszygościa. Mieszczanie gostyńscy Paweł Gańczyk, Grzegorz Gano i Stanisław Frasunek poręczają za Cypriana Straszygościa, również mieszczanina gostyńskiego, który winien jest ks. Pawłowi Guździołkowi (łac. Guzdziolcius), altaryście bractwa literackiego w Gostyniu 100 zł wraz z czynszem 8 zł. Pożyczka ma być spłacona w przeciągu roku.

Wierzytelność będzie zabezpieczona wobec wierzyciela przez porękę, a wobec poręczycieli – przez zastaw. Straszygość składa więc zobowiązanie do przekazania (cautio evictionis) swojego domu lub karczmy (na Wielkim Przedmieściu, koło karczmy Macieja Dalika) w ręce poręczycieli, jeśli w ciągu roku długu nie ureguluje.

1640 Inscriptio donationis Centum florenorum per Honestam Evam dictam Vincenta

Inscriptio donationis Centum florenorum per Honestam Evam dictam Vincenta

Actum feria 3tia post Festum S. Bartholomaei Apostoli proxima Anno Domini 1640.

Ad officium et Acta Proconsularia Gostinensia veniens personaliter Honesta Eva Vincenta olim Honesti Vincentii Doliatoris vidua derelicta ipsa per se et per Famatum Albertum Haptekarczyk tutorem ad id sponte assumptum et ab officio approbatum, sana mente et corpore existens non coacta nec aliquo errore devio seducta palam libere ac per expressum recognovit.

Quia dedit et irrevocabili titulo donationis donavit summam Centum florenorum monetae et numeri Polonicalis ad altare SS. Rosarii in aedibus B. M. V. versus Gostin eiusque Curatori Reverendo Patri Bartholomaeo Hespero Parocho Gostinensi in Ecclesia Parochiali protunc existenti atque eius successoribus legitimis posthac existentibus, quam summam praenominatam indicavit et inscripsit in domo Honesti Joannis Osiecky in praesentia ipsius, a qua summa praedicta pro sua utilitate donec vixerit sibi censum octo florenorum reservavit, propter liberam mansionem cameram in posteriori parte domus sibi excepit, quod dictus Joannes Osiecky in praesentia Officii consensit.

Quae donatio vel inscriptio donationis admissa est et confirmata per Officium praesens habere vim et robur perpetuae firmitatis in omnibus et singulis suis punctis et clausulis de forma iuris. Quod Actis est solidatum.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I 22, s. 22

Uczciwa Ewa Wincenta, wdowa po Wincentym bednarzu, zapisuje 100 złp. na ołtarz Różańca Świętego w kościele NMP pod Gostyniem (późniejszy kościół kongregacji św. Filipa Neri). Sumę tę zapisuje na domu Uczciwego Jana Osieckiego, za jego zgodą, zastrzegając sobie dożywotnio roczny czynsz 8 złp. oraz izbę (camera) dla siebie w tylnej części domu.

Zapis ten wspomniano w dekrecie konsystorza poznańskiego, rozstrzygającym spór o Bractwo Różańcowe w Gostyniu: http://actacastrensia.blogspot.com/2014/06/1686-inter-congregationem-pp.html.

1666 Donatio Summarum et fundorum certorum post olim Annam Kasprowa relictorum pro Musicis

Donatio Summarum et fundorum certorum post olim Annam Kasprowa relictorum pro Musicis

Ad Officium Actaque praesentia Consularia Gostinensia protunc Famatorum Joannis Lokiewicz Proconsulis, Andreae Turkan, Martini Janyszka, Joannis Rembanski et Martini Gospodarek Consulum, Magnificus Dominus Andreas Gostinski medietatis Gostin Dominus haereditarius, donationem irrevocabilem certorum fundorum et summarum post olim Annam Kasprowa relictarum apud certos Creditores pro Musicis Gostinensibus in charta manu sua subscripta et Sigillo suo Gentilicio munitam per Valentinum Kobuszewski tenoris sequentis obtulit et produxit acticareque eandem voluit quae talis sequitur.

"Andreas a Faltembork Gostinski Haeres in Gostin

Bona omnia post sterilem olim Annae Kasprowa decessum relicta, ut pote ulesinam in suis dimensionibus antiquitus iacentem, hortum in Gawrony, summas pecuniales (exceptis Centum florenis ad Hospitale Gostinensi pertinentibus) apud quosvis Creditores existentes ad Nosque ob indecentem in statu matrimoniali dictae mortuae vitam, iure caduco devoluta, cum propriis per Dei gratiam contenti simus Bonis, dicta superius una cum summis omnibus ut maior Jesu Christi in Ecclesiis Gostinensibus et Purissimae Matris eius Mariae Honor et Gloria exhibeatur et promoveatur, pro Musicis varia instrumenta tangentibus damus, et irrevocabili Dono ex Censu a quolibet Centum per octo florenorum Polonicalium a morte praefatae Kasprowa computando donamus, Magistratuique utrique Gostinensi iniugimus serio ut is Bona praedicta taxet, divendat, Summas a Creditoribus cum Censibus annuis excipiat et Musicis pro tempore existentibus quolibet anno persolvat.

Andrzy Gostinski

Locus + Sigilli"

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 318

Andrzej Gostyński, dziedzic na Gostyniu, przejąwszy prawem kaduka (iure caduco) dobra po bezpotomnej śmierci Anny Kasprowej, czyni darowiznę dla muzyków „pobudzających różne instrumenty” w kościołach: parafialnym oraz NMP (dziś Święta Góra).

1658 Cessio Advitalitatis per Honestam Annam Brudna facta

Cessio Advitalitatis per Honestam Annam Brudna facta

Actum Feria Quarta ante Festum Ascensionis Domini proxima 1658

Coram Officio Actisque Proconsularibus Gostinensibus Honesta Anna Brudna, olim Famati Nicolai Fałdrowy Civis Gostinensis secundi nuptus vidua relicta, sana mente et corpore existens cum assistentia Honesti Laurentii Czuroł Generi sui in Tutorem ad praesentem actum assumpti palam verbisque expressis recognovit.

Quia illa de Domo olim Mariti sui inter domos Honestorum Ioannis Gagatek et Ludovici Sutoris existente in platea magna in qua advitalitatem habuit a Famato Nicolao Fałdrowy marito suo, liberis seu successoribus eiusdem Fałdrowy sponte ac benevole recedit, prout iudicialiter recessit, successoresque dicti Fałdrowy de eadem advitalitate sua quietavit quietatque actum per praesentem, nihil iuris, dominii, proprietatisque in eadem domo advitalitatis suae in perpetuum reservando.

Quam manumissionem et cessionem praedictae advitalitatis Famatus Franciscus Sztyor nomine Honestae Annae Consortis suae dicti vero Nicolai Fałdrowy filiae et aliarum sororum ipsius iudicialiter existens suscepit pro quarum sororum ratihabitione cavet. Quod Actis susceptum est.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 222

Anna Brudna, wdowa po Mikołaju Fałdrowym mieszczaninie gostyńskim z jego drugiego małżeństwa, odstępuje dzieciom Mikołaja dom w ulicy Wielkiej między domami Uczciwych Jana Gagatka i Ludwika szewca, na którym to domu miała zapisane jej przez męża dożywocie. Darowiznę tę w imieniu córek Mikołaja przyjmuje jego zięć, Sławetny Franciszek Sztyor.

1639 Hna Elisabeth Gembalina de Villa Brzezie oppignorat ulesinam vel agrum certum sub Pożegowo

Hna Elisabeth Gembalina de Villa Brzezie oppignorat ulesinam vel agrum certum sub Pożegowo

Actum ipso die Cynerum Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Trigesimo Nono

Coram eodem officio actisque Consularibus oppidi Gostyn personaliter comparens Honesta Elisabeth Gembalina de Villa Civili Brzezie dicta Providi Martini Gembala Cmethonis Consors legitima ipsa perse et per Famatum Albertum Zielonek Civem Gostynensem ex Consensu Mariti in tutorem sponte assumptum et ab officio approbatum sana mente et corpore existens fassa est

se oppignorasse Certum agrum sive ulesinam Sub Pozegowo penes agrum seu ulesinam Successorum Joannis Wosiek existentem latitudinis sulcorum quatuordecem et longitudinis prout idem agrum (?) se extendit excepto Prato ibidem Contiguo in suum usum et utilitatem reservato Honesto Simoni Vectori Suburbano Gostynensi in Summa Triginta florenorum polonorum per mediam sexagenam quemlibet Computando ad annos dumtaxat quatuor, et in deffectu non persolutionis Summae praefatae praefatus Simon Vector agrum praedictum tenebit possidebit modo obligationis abhinc ad annos tres Completos, et sex annis se sequentibus usque ad plenariam solutionem praedictorum triginta florenorum.

Quae Inscriptio debiti admissa et Confirmata habere vim et robur perpetuae firmitatis in omnibus et singulis suis punctis de forma iuris.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 11

W samą Środę Popielcową roku 1639 Gembalina, żona kmiecia Gembały z Brzezia, zastawia rolę „czyli ulesinę” pod Pożegowem, o szerokości 14 zagonów, położoną przy ulesinie spadkobierców Jana Wośka, zastrzegając sobie na swój użytek łąkę do tej roli przylegającą. Zastawnikiem jest Szymon Vector (czyli furman), przedmieszczanin gostyński, który pożycza Gembalinie 30 złp., w każdy złoty licząc oczywiście po pół kopy groszy.

1639 Hna Dorothaea submissionem fecit ad persolvendum Summam Centum florenorum certi et liquidi debiti Hnae Anastasiae Kopina pro Hno Martino filio suo

Hna Dorothaea submissionem fecit ad persolvendum Summam Centum florenorum certi et liquidi debiti Hnae Anastasiae Kopina pro Hno Martino filio suo

Sub eodem actu [feria 2da ante Dominicam Palmarum proxima 1639]

In Causa et actione iudiciaria inter Honestam Anastasiam Kopina actricem et Martinum Kotlarek Coram Officio Proconsulari Vertente et agitata, occasione Summae Centum florenorum polonicalium peccuniae per eundem Martinum Kotlarek a praedicta Kopina mutuo acceptorum et hucusque non persolutorum Officium Proconsulare Gostyniense dictum Conventum pro non solutione summae praefatae in Carcerem imponeri demandavit sententia praesenti mediante.

Eamdemque (?) accedendo personaliter ad officium praesens Proconsulare Honesta Dorothaea Kotlarka vidensque filium suum Martinum Carceribus traditum et non habens unde solvere summam praetactam praedictus Martinus Kotlarek, sponte ac benevole dicta Dorothaea Kotlarka submisit pro filio suo Martino summam praefatam Centum florenorum Honestae Anastasiae Kopina suisque Successoribus legitimis pro Festo S. Mathaei Apostoli in anno Domini 1639 persolvere, Casu vero si eandem Summam pro tempore suprascripto solvere neglexerit Extunc debebit et tenebitur dare realem intromissionem et actualem possessionem in domum suam propriam et hortum ibidem contiguum dictae Anastasiae Kopina seu eius Successoribus legitimis. Ob maius robur actis ingrossatum.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 15

Marcin Kotlarek za niespłacenie długu 100 złp. Uczciwej Anastazji Kopinie zostaje decyzją sądu burmistrzowskiego wtrącony do więzienia. Matka Kotlarka, Dorota, zobowiązuje się spłacić dług syna do święta św. Mateusza 1639 roku. Jeśli w tym czasie nie wywiąże się ze zobowiązania, zezwolić musi na wprowadzenie wspomnianej Anastazji Kopiny lub jej prawnych następców w posiadanie swojego domu i ogrodu.

Błędna data roczna zapisu: 1638 zamiast 1639.

1654 Decretum ratione Successionis post fata H. olim Bartholomaei Miecel Rotificis

Decretum ratione Successionis post fata H. olim Bartholomaei Miecel Rotificis

Actum Feria Quarta ante festum SS. Philippi et Jacobi Apostolorum proxima A. D. 1654

In termino hodierno ex limitatione seu assignatione D. Proconsulis Civitatis Gostinensis proveniente seu incidente, personaliter comparentes Famatus Joannes Płachetka Civis Ponecensis olim Honestae Annae Honesti olim Bartholomaei Miecel Rotificis Civis Gostinensis primi nuptus legitimae Consortis Parens, nec non Famati Valentinus Lezyk et Lucas Postrzygaczyk Cives Ponecenses Honestae Margarithae itidem Civis Ponecensis (?), Matris olim Honestae Sophiae etiam praefati olim Bartholomaei Rotificis secundi nuptus legitimae Consortis Plenipotentes et mandatarii, prout authentico instrumento sub sigillo Consulari Civitatis Ponecensis de suo mandato et constitutione nos sufficienter informarunt atque docuerunt.

Qui quidem Successores tam primi quam secundi nuptus dicti Rotificis Consortium adcitatis testibus Famatis videlicet Thoma Bystrzycki Aurifabro et Joanne Gagatek Pannifice Civibus Gostinensibus idque ad meliorem informationem et cognitionem Causae occasione successionis post praefatas olim Consortes earumque Successores sub tempus pestis grassantis demortuos. Qui testes sub iuramento et onere conscientiae suae in hunc qui sequitur modum recognoverunt, testimoniumque fidelis veritatis deposuerunt.

Et primo quidem Famatus Thomas Bystrzycki Aurifaber Civis Gostinensis memor iuramenti et conscientiae suae recognovit. Quod inprimis Famatus olim Bartholomaeus Rotifex pater familias vita functus sit. Deinde Matthias ex olim H. Anna primi nuptus Consorte ipsius legitima susceptus filius. Deinde Thomas et Jacobus minorrenes ex Sophia nuptus secundi Consorte legitima suscepti filii, tum et ipsa Mater eorum Sophia post praefatos filios suos Vita functa est. Ad extremum vero Andreas ex primo Matrimonio susceptus filius et tantum deposuit.

Secundus autem testis Famatus Joannes Gagatek Pannifex Civis Gostinensis memor iuramenti et conscientiae suae idem quod et primus testis et verbis ferme iisdem recognovit.

Ex qua recognitione et depositione praedictorum testium tam Famatus Joannes Płachetka olim Honestae Annae filiae suae dicti vero Bartholomaei primi nuptus Consortis legitimae pater naturalis, Ingenui vero Andreae ultimo post omnes demortui filii Avus, quam et Plenipotentes Honestae Margarithae Honestae olim Sophiae Matri, praedicti vero olim Bartholomaei secundi nuptus Consortis legitimae, quilibet eorum suo pro interesse et in favorem suum, decretum in Causa successionis sese concernenti (?) ferri et promulgari petierunt atque postularunt.

Et Famatus Dominus Proconsul cum Consulibus Civitatis Gostinensis visis videndis, et perpensis perpendendis, maturoque iudicio praehabito, et usus consilio Jurisperitorum, tum et sumpta informatione ex testibus ad eum effectum Citatis et iuratis, talem Sententiam diffinitivam seu decretum in ea Causa tulit atque promulgavit. Quod videlicet in defectu descendentium consanguineorum in linea recta existentium Ascendentes succedere debent, Atque ita post praefatum olim Andream ultimo post omnes demortuum primi nuptus filium, Successionem praefatus Joannes Płachetka Civis Ponecensis tanquam Avus ipsius obtinere eique cedere debet. Post Thomam vero et Jacobum minorrenes secundi nuptus filios, ex quo mater eorum legitima Sophia post eorum fata vita functa est: ideo etiam eadem sors dictorum filiorum paterna ex quo in sinum Matris Sophiae secundi nuptus admortua est, ideo etiam post fata eius Honesta Margaritha Honesti olim Davidis Ermur Civis Ponecensis Consors vidua relicta tanquam post nepotes suos et filiam suam teneat et possideat, ita ut aequaliter utraque pars omnia bona mobilia quam immobilia inter se dividere et distribuere debeat, quod praesenti decreto facere iniunxit, statuit, decrevit, prout iniungit et decernit, hac sua sententia et decreto mediante super quo utraque pars acquievit.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 161

Zaraza panująca w Gostyniu zabiła Bartłomieja Miecela, kołodzieja i całą jego rodzinę: żonę Zofię, dwóch dorosłych synów z pierwszego i dwóch małoletnich z drugiego małżeństwa. Przed sądem burmistrzowskim stają więc najbliżsi krewni spoza Gostynia: Jan Płachetka oraz – przez swoich plenipotentów – Małgorzata Ermur, prosząc sąd o rozstrzygnięcie kwestii sukcesji.

         Spadkobiercy:

         A. Jan Płachetka obyw. poniecki

         A.1. (+) Anna x (+) Bartłomiej Miecel kołodziej obyw. gostyński (I żona)

         A.1.1. (+) Maciej

         A.1.2. (+) Andrzej

         B. Małgorzata x (+) Dawid Ermur obyw. poniecki

         B.1. (+) Zofia x (+) Bartłomiej Miecel kołodziej obyw. gostyński (II żona)

         B.1.1. (+) Tomasz małoletni

         B.1.2. (+) Jakub małoletni

         Inne osoby występujące w akcie:

         Walenty Lezyk obyw. poniecki – I plenipotent Małgorzaty Ermur

         Łukasz Postrzygaczyk obyw. poniecki – II plenipotent Małgorzaty Ermur

         Tomasz Bystrzycki, złotnik, obyw. gostyński – I przypozwany świadek ze strony spadkobierców

         Jan Gagatek, sukiennik, obyw. gostyński – II przypozwany świadek ze strony spadkobierców

Plenipotenci Małgorzaty Ermur przedkładają pełnomocnictwo do reprezentowania jej w tej sprawie, wystawione przez urząd radziecki w Poniecu. Następnie obaj przypozwani świadkowie pod przysięgą wyliczają kolejne ofiary zarazy z rodziny Bartłomieja (na ostatku zmarł Andrzej), po czym Jan i plenipotenci Małgorzaty oczekują na decyzję sądu.

Sąd Burmistrzowski orzekł: w braku zstępnych krewnych w linii prostej, dziedziczyć powinni wstępni. I tak, sukcesję po ostatnim synu zmarłego z pierwszego małżeństwa, Andrzeju, ma wziąć Jan Płachetka jako dziad jego. Dobra zaś po zmarłych małoletnich synach Bartłomieja z pierwszego małżeństwa tj. po Tomaszu i Jakubie, oraz po ich matce a swojej córce Zofii weźmie Małgorzata Ermur.

Paleografia: Częste zmiany ręki i kroju pisma w tym dokumencie.

1661 Miąskowa oppignorat Pratum Honesto Ioanni Frazer Scoto

Miąskowa oppignorat Pratum Honesto Ioanni Frazer Scoto

Actum Sabbatho ante Dominicam Passionis Quadragesimalem Anno Domini 1661

Coram Officio Famati Francisci Niklewicz Proconsulis et Martini Janyszka Consulis personaliter comparens Honesta Agnes olim Providi Valentini primarum ad praesens vero Joannis Miąsko sculteti de villa Brzezie secundarum nuptiarum Consors ipsa per se et per Providum Joannem maritum suum tanquam Tutorem suum naturalem libere ac per expressum recognovit.

Quia Pratum duntaxat solum penes Prata Honesti Andreae Miąsko Organarii Gostinensis iuxta aequalem Divisionem cum ipso factam ex una et successorum olim Thomae Wieczorkoski parte ab altera sine horto versus Suburbium maius existens Famato Joanni Frazer Scoto Civis Gostinensi in Summa Florenorum Octuaginta Polonicalis numeri ac monetae ad Annum integrum vel quoadusque Summam praefatam non restituet oppignoravit seu hippotecavit.

Quo Prato non nisi oppignoratitio iure ac titulo utetur seu fruetur. Quae oppignoratio ad Acta est suscepta.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 270

Zastaw (oppignoratio) terminowy, stąd w dokumencie brak wzmianki o czynszu. Uczciwa Agnieszka, primo voto Opatrznego Walentego, secundo voto obecnie Jana Miąsko sołtysa w Brzeziu żona zastawia łąkę (podkreślono: samą, bez zagrody) Sławetnemu Janowi Frazerowi, Szkotowi (Scotus), obywatelowi gostyńskiemu za 80 złp., na rok lub do spłaty długu. Łąka znajduje się naprzeciw Wielkiego Przedmieścia, pomiędzy łąką Andrzeja Miąsko, organisty gostyńskiego (łąka Agnieszki została wydzielona z jego łąki w wyniku równego podziału) a łąką spadkobierców niegdy Tomasza Wieczorkowskiego.

1655 Inscribit Valentinus Sztybura flor. 80 cum Censu Altaristae Altaris Trium Regum

Inscribit Valentinus Sztybura flor. 80 cum Censu Altaristae Altaris Trium Regum

Anno Domini 1655 Feria Sexta post Festum S. Andreae Apostoli proxima

Coram Spectabili Virgo Domino Joanne Lokiewicz Proconsule, Actisque praesentibus consularibus Gostinensibus personaliter comparens Honestus Valentinus Sztybura Oppidanus Gostinensis, mente et corpore sanus existens, libere ac benevole recognovit;

Quia ipse iure reemptionali inscripsit Censum annuum Florenorum Quinque Polonicalium a Summa Principali Florenorum Octoginta per 30 grossos computando usualis monetae in regno Currentis Fundationis Venerabilis olim Patris Matthiae Drzenczevii ab Exequutoribus eiusdem percepta, Honorabili Viro Domino Martino Skorczynski Altaristae Altaris Tituli Trium Regum et S. Laurentii Martyris in Ecclesia Parochiali Gostinensi Sub Organis extructi moderno Possessori, eiusque Successoribus Altaristis pro tempore existentibus, quotannis pro Festo S. Andreae Apostoli solvendum.

Quam Summam una cum supra specificato Censo praefatus Valentinus Sztybura de consensu Honestae Barbarae Drabiko (?) Consortis eiusdem in praesentia Famati Joannis Zielonczyk Tutoris ad eum actum suscepti et ab eodem Officio approbati, inscripsit et obligavit prout Actum per praesentem inscribit et obligat in Horto in novis valvis penes Hortum Joannis Lokiewicz et Fossam Civilem vicinaliter iacente ac in omnibus praedicti Horti fructibus usibus et emolumentis universis. In vim reemptionis alias na Wyderkaff.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 189

Walenty Sztybura, obywatel gostyński zapisuje na wyderkaf czynsz roczny 5 złp. od sumy 80 złp. z fundacji Czcigodnego niegdy O. Macieja Drzęczewiusza przejętej od wykonawców jego testamentu, księdzu Marcinowi Skorczynskiemu, altaryście ołtarza Trzech Króli i św. Wawrzyńca Męczennika, zbudowanego w farze gostyńskiej „pod organami”, oraz jego następcom altarystom. Czynsz, a de facto procent od pożyczki (6,25%) będzie płacony na św. Andrzeja. Pożyczka ta za zgodą żony pożyczkobiorcy zostaje zabezpieczona na ogrodzie leżącym przy Nowych Wrotach (in novis valvis) koło ogrodu Jana Lokiewicza i fosy miejskiej.

1655 Hon. Stanislaus Sayno et Anna Coniuges inscribunt Censum annuum a Summa Marcarum Viginti Altaristae Altaris Depositionis CHristi

Hon. Stanislaus Sayno et Anna Coniuges inscribunt Censum annuum a Summa Marcarum Viginti Altaristae Altaris Depositionis CHristi

Anno Domini 1655 Feria Quarta ante Festum S. Hedvigis Viduae Electae proxima

Coram Spectabilibus ac Famatis Viris Domino Joanne Lokiewicz Proconsule, Jacobo Faferlik, Francisco Sztior, Alberto Haptekarczyk et Alberto Kopa Consulibus Oppidi Gostyn, Actisque praesentibus Consularibus personaliter comparentes Honestus Stanislaus Sayno et Anna Coniuges Cives Gostinenses ipse perse Maritus, Coniux vero per Honestum Aegidium Lanionem Tutorem ad actum praesentem assumptum, et ab eodem Officio approbatum, recognoverunt;

Quia Censum annuum Florenorum Duorum et grossorum Viginti pro Festo S. Hedvigis Viduae Electae Altaristae Altaris Depositionis CHristi in Aedibus Gloriosissimae Virginis Mariae extra Gostyn erecti quotannis Solvendum a Summa Principali Marcarum Viginti quamlibet per 48 grossos computando a Famatis Joanne Lokiewicz et Joanne Kardasz (?) Civibus Gostinensibus Exequutoribus Honestorum olim Joannis Gniewkowicz et Elisabeth Ponieczczanka Coniugibus percepta, inscripserunt et assecuraverunt, prout quidem actum per praesentem inscribunt et obligant dictam Summam Marcarum Viginti una cum Censu specificato iure reemptionali in Domo propria, a hisque aedificiis dictae Domui contiguis inter Domos Pauli Słapka et Kuflikowsky in platea Ecclessiastica vicinaliter (?) exaedificata, tum et in Pomario penes Domum Alberti Rectoris et Pomarium Annae Kasperkowy in maiori Suburbio existente (?) et vi omnibus horum Bonorum fructibus, usibus et emolumentis universis ad realem dictae Summae persolutionem. In vim tantum (?) reemptionis.

Źródło: Gostyń, „Acta proconsule...” 1636-1677, czystopis, sygn. I/22, s. 185

Stanisław Sajno i Anna, małżonkowie, obywatele gostyńscy zapisują na wyderkaf (iure reemptionali) czynsz roczny 2 złp. 20 gr od sumy 20 grzywien altaryście ołtarza pod wezwaniem Złożenia Chrystusa (inne zapisy z tej księgi wyjaśniają, że chodzi o zdjęcie z krzyża, Depositio de Cruce) w świątyni (in Aedibus) Matki Bożej za Gostyniem czyli w dzisiejszej bazylice świętogórskiej. Pożyczka ta udzielona została na dość wysoki procent (8,33% rocznie, płatne na św. Jadwigi), z sumy uzyskanej od wykonawców testamentu niegdy Jana Gniewkowicza i jego żony Elżbiety Ponieczczanki. Jako zabezpieczenie spłaty posłużą: dom Sajnów, położony w ulicy Kościelnej między domami Pawła Słapki i Kuflikowskiego oraz sad (pomarium) położony na Wielkim Przedmieściu przy domu Wojciecha Rektora (zapewne nauczyciela) i przy sadzie Anny Kasperkowej.

Paleografia: jest to dokument, w którym zamiast spodziewanych w połowie XVII wieku abrewiacji spotykamy skróty na modłę dzisiejszą, zakończone kropką: Spectabilib., Fam., Hon., Hn., Virg.

CHristi – zgodnie z ówczesnym stylem, imiona Boże wyróżniano majuskułą w całości lub, jak tutaj, w części.