1604 Inter Burnowska et Szadkowskiemi

Inter Burnowska et Szadkowskiemi

In causa et actione judiciaria per nobilem Barbaram Grobowska nobilis Lucae Burnowski consortem cum eiusdem mariti sui assistentia actricem nobilibus Bartholomeo et Samueli Sadkowskim [!] fratribus germanis, olim nobilis Andreae Szadkowski filiis, in judicium praesens secundo post poenam contumaciae citatis iudicialiter instituit citatione huiusmodi:

„Sigismundus tertius Dei gratia rex Poloniae etc. vobis nobilibus Bartholomeo et Samueli Sadowskim [!] fratribus germanis, olim nobilis Andreae Sadkowski [!] filiis et successoribus legitimis, de bonis vestris omnibus in vos post praedictum parentem vestrum devolutis mandamus, ut coram judicio nostro terrestri Calissiensi in judiciis nostris terrestribus particularibus Calissiensibus exnunc Calissiae proxime et immediate cellebrandis personaliter et peremptorie compareatis ad instantiam nobilis Barbarae Grobowska nobilis Lucae Burnowski consortis. Quae te [!!] cum assistentia eiusdem mariti sui citat secundo post poenam contumaciae super te [!!] in proxime praeteritis terminis terrestribus particularibus obtentam iuxta suam citationem, qua te [!!] citaverat pro eo.

Quia vos ipsi de bono esse non vultis neque curatis exolvere centum florenos [k. 209] peccuniae, quos eadem actrix praedicto olim parenti vestro in mutuum ad verbalem illius postulationem dedit et quos centum florenos tam vester parens dum in vivis erat quam et vos post decessum illius verbo nobili ac militari multoties reddere promisistis ac in hucusque exolvere non desinitis non tamen exolvere vultis in grave damnum ipsius actricis.

Quod sibi contra vos pensat ad alios centum florenos peccuniae damnique ad totidem vel prout judicium nostrum in praemissis decernet ad haec et ad alia latius vobis in termino futuro declaranda sitis iudicialiter responsuri.

Datum Calissiae, feria secunda ante festa sollenia Sacri Pentecostes proxima [31 V] anno Domini millesimo sexcentesimo quarto.”

Judicium praesens terrestre Calissiense ex iudicialibus partium earundem, actoris personaliter, citatae vero per nobilem Adrianum Radliczki, controversiis in praemissis factis, iis tamen ad acticandum ultra debitum tempus non porrectis, quia id onus etiam in successores derivatur et citati etiam promissi sui arguuntur, ideo reiectis eorum exceptionibus eisdem in causa praesenti ulterius iure mediante procedere decrevit. Quod decretum citati pro iure non susceperunt, verum ab eo generosum Joannem Izdbinski de Rusiecz judicem terrestrem palatinatus Calissiensis per honestum Stanislaum de Srzem ministerialem terrestrem judicio astantem ad judicia ordinaria generalia Tribunalis Regni Petricoviensis terrarum Maioris Poloniae iuxta constitutionem conventus generalis Warsaviensis proxime et immediate Petricoviae cellebranda movit atque illi terminum ad detendendum hoc suum decretum coram praefato iudicio ordinario generali Tribunalis Regni, tunc quando causae et actiones <[...]> [k. 209v] pallatinatus Calissiensis per hoc idem judicium ordinarium Tribunalis Regni Petricoviensis primum et proxime decidentur et iudicabuntur, praefixit et assignavit. Cui motioni praefatus dominus iudex detulit ac eam suscepit.

In eis itaque judiciis ordinariis Tribunalis Regni Petricoviensis, ubi nimirum causae et actiones eadem [?] incident et devenient, partes praefatae cum judice moto habiturae sunt terminum peremptorium ad prosequendam eiusmodi motionem suam, tum ad procedendum [?] ulterius omniaque iuridice agente [?] in causa praesenti iuxta citationem actoris decretum prolatum motionem ab eo interpositam et susceptam, actaque causae huius omnia, salvo iure partium earundem.

Et hic ministerialis Regni generalis iudicio bene notus providus Adam Zdzarowski de Dzierbyno, sanus existens, publice ac benevole coram eodem iudicio recognovit se citationem literalem hanc ratione praemissorum emanatam feria sexta in crastino festi Ascensionis Domini in Coelum proxime praeterita [28 V] ad villam Dzierbino deportasse eamque in curia citati in mensa, praesente ipsomet citato, posuisse et publicatam reliquisse, quam suam rellationem actis praesentibus inseri petiit.

Or.: Kalisz Z. 114, dekrety/indukta, 1604-1605, k. 208v-209v.

Sprawa między Barbarą Grobowską ż. Łukasza Burnowskiego powódką a Bartłomiejem i Samuelem Szadkowskimi, braćmi rodzonymi, ss. olim Andrzeja, o spłatę 100 złp. ongiś pożyczonych Andrzejowi przez powódkę. Apelacja poprzez naganę sędziego (motio) do Trybunału Koronnego Piotrkowskiego. W zapisie zawarto treść pozwu.

1594 Wawrowskiemu idem Biernacki debet

Wawrowskiemu idem Biernacki debet.

Coram officio actisque praesentibus castrensibus Calissiensibus personaliter comparens nobilis Matthias Biernacki sive Gorzicki, a districtu tum et jure terrestri suis propriis in quibus possessionatus est recedendo et se cum bonis omnibus ac successoribus suis huic praesenti capitaneali castrensi Calissiensi iurisdictioni actus praesentis ratione submittendo et incorporando, mente corporeque sanus existens palam, libere verbisque expressis recognovit.

Se in bonis suis omnibus teneri debitumque esse veri, certi et in mutuum accepti debiti centum florenorum, quemlibet grossis triginta computando, pecuniae Polonicalis consuetae nobili [s. 734] Matthiae Wawrowski. Quam pecuniae summam praefatus Matthias Biernacki eidem Matthiae Wawrowski ac eius successoribus debebit et sui successores tenebuntur dare, solvere atque hic circa acta praesentia castrensia Calissiensia in parata pecunia reponere a crastino festi sancti Joannis Baptistae proxime venturi recte in anno, sub aequali vadio aliorum centum florenorum pecuniae similis, per eum in se bona quaevis sua et successoribus suis libere praesentibus assumpto et in casu non solutionis debiti eiusdem pro tempore assignato ad solvendum succumbendo.

Pro quo quidem vadio ac ipso debito principali citatus dictus Matthias Biernacki aut illius successores per praefatum Matthiam Wawrowski vel illius successores literali citatione huc in judicium sive officium praesens capitaneale castrense Calissiense, quibus se praesentibus cum bonis omnibus ac successoribus suis submittit et incorporat, tum in primo citationis termino tanquam peremptorio debebit et sui successores tenebuntur stare, parere, respondere et pro citatis omnibus a judicio vel officio, dum causae officii iudicabuntur, non recedendo, toties quoties opus fuerit satisfacere, ac decretum judicii sive officii totumque iuris progressum usque ad finalem exequutionem pati;

terminum ipsum primum peremptorium et omnia praemissa nullis diffugiis, dilationibus, exceptionibus tam contra ipsam inscriptionem quam et processum, quasi male obtentus esset, inferendo; appellationibus, motionibus ad prosequend(as) easdem, adcitationibus, inhibitionibus, evasionibus, actione pro maiori, conventione generali aut particulari, bello seu alio quovis servitio militari laudato et laudando, litteris regalibus, vera vel simplici infirmitate, successorum minorennitate, statutis laudatis et in futurum laudandis, diverticulis et coloribus iuris quibusvis quaesitis, excogitatis et excogitandis, poenisque de iure et consuetudine decerni solitis evadendo, neque sibi ad quietationem de omnibus praemissis dilationem ulteriorem tantummodo ad proxima causarum officii iudicia accipiendo, nihilque penitus sibi in auxilium contra praesentem inscriptionem et ex ea emanatam citationem totumque processum assumendo, sub suae totius causae amissione.

Quibus omnibus praemissis se benevole suprascriptus Matthias Biernacki submisit ac ea omnia in se bona quaevis sua ac successores suos libere praesentibus assumpsit, nulla terrestri praescriptione praemissis obstante.

Or.: Kalisz Gr. 81, inskrypcje/indukta, s. 733-734.

N. Maciej Biernacki czyli Gorzycki pożyczył od N. Macieja Wawrowskiego 100 złp., które zobowiązuje się spłacić w rok od zajutrka po najbliższym św. Janie Chrzcicielu.

1731 Inscriptio summae 62.000 fp. pro re magnifici Kołaczkowski

Actum in castro Posnaniensi, sabbatho post festum Exaltationis Sanctae Crucis [15 IX] proximo, anno Domini millesimo septingentesimo trigesimo primo.

Generosus Michael Koscielski regens terrestris Posnaniensis, uti et tanquam per illustrem et magnificum Stanislaum comitem in ducatu Ostrorogiensi [!] Jabłonowski Białocerkieviensem, Mederecensem etc. capitaneum, suo et illustris magnificae Dorotheae de Bronisze, primi olim illustris et magnifici Joannis a Radomicko Radomicki palatini Junivladislaviensis, Majoris Poloniae generalis etc. capitanei [s. 102], secundi vero ad praesens nuptus consortis suae legitimae, actis castrensibus Wschovensibus sabbatho in crastino festi sancti Laurentii Martyris [9 VIII], anno ad praesens currenti, ad quosvis actus sub vadio ducentorum millium florenorum Polonicalium specialiter inscriptus plenipotens, nomine eorundem illustrium et magnificorum principalium suorum, pro quorum ratihabitione et praesentis inscriptionis approbatione cavet nomine [!!], vigore suprascriptae plenipotentiae officio praesenti in authentico instrumento reproductae.

Inscribit in bonis eorundem illustrium et magnificorum principalium haereditariis et juribus quibusvis obnoxiis magnifico Adamo a Konary [s. 103] Kołaczkowski colonello Sacrae Regiae Majestatis et ipsius successoribus summam sexaginta duorum millium florenorum Polonicalium in exolutionem onerum, tam per olim illustrem et magnificum Radomicki palatinum Junivladislaviensem quam et eandem illustrem et magnificam Dorotheam de Bronisze a variis creditoribus contractorum, utpote: generosi Antonii Zołtowski de bonis Kąkolewo, generosi Casimiri Błociszewski de bonis Tomice, generosi Thomae Rogowski ex onere Broniszoviano conversum, prout acta praesentia fusius loquuntur: in reliquo vero in exolutionem generosi Conradi Dziembowski restantis, pro bonis villae [s. 104] Wroniawy pretii convertendam, pro crastino die festi Natalis sancti Joannis Baptistae [25 VI] proxime ventura solvendam.

In quantum vero summam praefatam pro tempore et termino supraexpressis, eidem creditori suo non persolverint, et quam diu summa memorata penes illustres magnificos principales extiterit, ex tunc debebunt iidem illustres magnifici principales pensionem seu provisionem annuam, a quolibet centum per decem florenos Polonicales quotannis et pro qualibet crastina die festi Natalis sancti Joannis Baptistae, ad manus manualemque sive officiosam quitetationem dare, pendere et exolvere, eam dictae provisionis annuae solutionem [s. 105] a proxime praeterita crastina die festi Natalis sancti Joannis Baptistae incipiendo, et eam singulis annis et crastinis festi praetacti diebus, usque ad realem et effectivam summae ejusdem originalis exolutionem continuando et explendo, idque sub vadio seu vadiis cuilibet pensioni seu provisioni annuae, pro aliquo anno retento correspondentibus, citati illustres et magnifici principales hic responsuri peremptorie.

Michael Koscielski regens terrestris Posnaniensis uti plenipotens, mpp.

Inscriptio summae 62.000 fp. pro re magnifici Kołaczkowski. Ex actis castrensibus Posnaniensibus 1731.

Daß vorstehende Abschrift mit dem in Actis Castrensibus Posnaniensibus de Anno 1731 befindlichen Original, nach erfolgter sorgfältiger Collationirung [s. 106] durchgehends gleichlautend befunden worden, solches wird von Seiten des hiesigen Königlichen Regierungs Archivs mit deßen Unterschrift und Siegel hierdurch beurkundet. Posen, den 1. Februar 1802.

Fest, Archivarius. Malinowski, Archivarius. John, Registrator.

Vidim. - 16. Stemp. - 6. Corr. - 8. Ins. - 3. Seid. - 1.

Źródło: Akta prawno-majątkowe Stanisława Wincentego i Doroty z Broniszów 1v. Radomickiej Jabłonowskich i ich syna Antoniego Jabłonowskiego, sygn. BK07842, s. 101-106

Stanisław i Dorota Jabłonowscy zapisują pułkownikowi królewskiemu Adamowi z Konar Kołaczkowskiemu 62.000 zł na dobrach swoich, czyli: zaciągają pożyczkę zabezpieczoną swoimi dobrami. Suma zostanie przeznaczona na spłatę ciężarów (onera) zaciągniętych przez pożyczkobiorców u trzech wierzycieli: Żółtowskiego, Błociszewskiego i Rogowskiego, nadto na spłatę reszty należności za Wroniawy, kupione w 1727 roku od Dziembowskiego.

1735 Zapis 600 zł na Synagodze Leszczyńskiej

Zapis 600 zł na Synagodze Leszczyńskiej

Actum in Castro Wschovensi, Feria Secunda ipso die Festi Sancti Petri in Vinculis Anno Domini Millesimo Septingentesimo Trigesimo Quinto.

Infideles Lewek Salomon et Samuel Lazer Seniores Judaei Synagogae Lesnensis, tum Moyses Salomon in eadem Synagoga Notarius uti et tanquam ab eadem Synagoga sua specialiter ad hunc Actum ordinati et expediti, suis totiusque Synagogae suae Lesnensis atque universae Communitatis Ejus nunc et pro tempore existentis pro cujus rathihabitatione et praesentis Inscriptionis debitoreae rato et grato susceptione approbatione, eidemque satisfactione in forma juris solenni, et Vadio infrascripto cavent, nominibus, sani mentibus, corporibusque existentes recedendo etc. Recognoverunt.

Quia ipsi tulerunt et in effectu levaverunt Summam Sexcentorum Florenorum Polonicalium in Moneta aurea /: quemlibet Aureum Hungaricalem Octodecem Florenis Polonicalibus computando et aestimando :/ contentam, de manibus Admodum Reverendi Pauli Waniszewski protunc Promotoris Confraternitatis Sacratissimi Rosarii Sacri Montis Gostinensis Congregationis Oratorii Sancti Philippi Nerii, qua propter ex causa levationis Summae ejusdem inscribunt in et super Bonis suis ejusdemque Synagogae suae generaliter omnibus, Summisque quibusvis pecuniariis habitis et habendis, Mercibus, Mercimoniis, institis, fornicibus, tota denique Synagoga sua Lesnensi nunc et pro tempore existenti Summam recensitam Sexcentorum Florenorum Polonicalium Monetae suprascriptae in exsolutionem anteriorum onerum conversae eidem Admodum Reverendo Promotori et Ejus Succedaneis pro tempore ad eandem Confraternitatem, in Sacro Monte existentibus, in et pro Festo Sancti Dominici Confessoris proxime in Anno venturo Millesimo Septingentesimo Trigesimo Sexto, coram Officio praesenti Castrensi Wschovensi sive Posnaniensi sub simili vadio solvendam.

In quantum vero iidem Recognoscentes, seu illorum Synagoga et Communitas Judaica Lesnensis Summam praefatam pro termino ac loco supra descriptis non persolverint et quamdiu Summa haec penes se Recognoscentes seu Synagogam suam Lesnensem de consensu et voluntate praefati Admodum Reverendi Promotoris, sive Ejus Succedaneorum Promotorum pro tempore existentium haeserit, ex tunc iidem Recognoscentes sua cum Synagoga debebunt, et suis cum Succedaneis et Posteris tenebuntur Pensionem seu Provisionem censualem annuam Ecclesiasticam a Summa praefata solvi provenientem quotannis et pro quolibet Festo Sancti Dominici Confessoris, a quolibet Centum per septem Florenos Polonicales ad manus manualemque officiosae aequiparandam, sive etiam officiosam dicti Creditoris sui et illius Succedaneorum Quietationem dare pendere et exsolvere, eam dictae Provisionis seu Census Ecclesiastici solutionem a proxime incidenti in Anno praesenti Festo Sancti Dominici Confessoris incipiendo, et eam singulis Annis et Festi praetacti diebus usque ad realem Summae suprascriptae exsolutionem, seu in alia bona transportationem de consensu Admodum Reverendi Promotoris pro tempore existentis, faciendam, continuando et explendo; idque sub vadio seu vadiis cuilibet Pensioni seu Provisioni census annui Ecclesiastici pro aliquo anno retenti correspondentibus. Citati sua cum Synagoga pro tempore existenti, hic vel in Castro Posnaniensi responsuri peremptorie.

/: L. S. :/

(-) Ex Protocollo Castrensi Wschovensi Extraditum Tarczyński mppr.

(-) Legit Rogowski

Źródło: Święta Góra, „Dopisy Do Rękopisma Zbiór Wiadomości o Świętéj Górze pod Gostyniem”, sygn. A/11, s. 94, wpis CXXI (odpis)

W samo święto św. Piotra w Okowach (tj. 1 sierpnia) 1735 roku Żydzi leszczyńscy pożyczają od ks. Waniszewskiego, promotora Bractwa Różańca Świętego przy Kongregacji Świętogórskiej, 600 zł w złocie (licząc w każdego dukata po 18 zł). Pożyczkę zaciągają na spłatę starych długów, zapisują ją na dobrach swoich i synagogi leszczyńskiej, zobowiązując się do jej spłaty za rok, na św. Dominika, przed urzędem grodzkim wschowskim lub poznańskim.

Pożyczka ta nie jest obciążona procentem. Jeśli jednak Żydzi nie uporają się ze spłatą w oznaczonym terminie, zostaną zobowiązani do corocznego regulowania 7% odsetek na św. Dominika, dopóki długu nie zwrócą.

Z lektury „Zbioru wiadomości o Świętej Górze pod Gostyniem” (s. 157 pkt 4) dowiadujemy się, że równe 100 lat później cała suma była nadal w rękach Żydów leszczyńskich, do tego w roku 1828 przestali płacić Kongregacji odsetki. Podobny los spotkał inne pożyczki udzielone przez księży filipinów leszczyńskiej synagodze (ibidem, passim).

1594 Obligatio Christophori Drozd Andreae Sarctori et Joanni fratri facta

Obligatio Christophori Drozd Andreae Sarctori et Joanni fratri facta

Coram Officio Advocatiali presidente Famato Martino Lipinski Advocato, Personaliter Constitutus Honestus Christophorus Drozd Civis Grodiscensis spontanea ac libera Voluntate fassus est, se mutuo accepisse pro sua ardua necessitate quindecim florenorum monetae et numeri polonicalis, a Honesto Andrea Sarctore et Joanne Herczyk fratribus, Quos promisit integre cum bona Voluntate solvere, Creditoribus suis supra nominatis obligando sese et bona sua omnia mobilia et immobilia ubilibet existentia et habentia [ipso die S. Egidii proximae venturae], Dato autem Casu, Quod si ad tempus praescriptum solvere neglexerit, ex tunc, iam Creditoribus suis supra nominatis sese subicit in mancipium Quod iidem Creditores Solidaverunt.

Źródło: Grodzisk Wlkp., Liber Actionum Scabinalium 1594-1609, sygn. 1529 s. 15

Uczciwy Krzysztof Drozd, obywatel grodziski pożyczył od braci Andrzeja krawca i Jana Herczyka 15 złp. „na swą nagłą potrzebę”, zobowiązując się do spłaty na świętego Idziego, pod zastaw wszystkich swoich dóbr.

[...] - fragment uzupełniony na marginesie zapisu; odsyłacz ma postać strzałki w górę

1618 Simon Ambroszkowic Successoribus Falendysz debitum

Simon Ambroszkowic Successoribus Falendysz debitum

Actum in Conin feria VI ... 1618

Coram Officio Actisque praesentibus Consularibus personaliter comparens Famatus N. pro tunc ? et civis Coninensis sanus per omnia palam ac manifeste recognovit, praesentibusque recognoscit.

Quia ipse de manibus Famatorum N. N. exequutorum testamenti Famati olim N. summam in successores praefati N. videlicet Hedvigim et Annam filias minorennes devolutam 10 Marcarum monetae et numeri polonicalis consueti in quamlibet 48 grossos computando, in mutuum levavit, numeravit et realiter percepit. Quam summam prefactam 10 Marcarum in omnibus bonis suis tam mobilibus quam immobilibus habitis et habendis inscribit, et eadem omnia bona sua obligat ad plenaria in prefactae summae persolutionem. Summam autem principalem cum censu annuali hoc est uno floreno in crastino Festi Undecim millia virginum abhinc post decursum unius anni videlicet in Anno sequenti 1619, monitus duarum hebdomadarum ante dare et reponere cum suis successoribus tenebitur.

Quae inscriptio modo uti praemissum facta, admissa, et confirmata est habere vim et robur suae firmitatis forma iuxta? firmissima?. Super quo memoriale solutum est.

Konin, radzieckie 1594-1643, indukta, f. 665