1535 Ex libro veteri in nowum regestrata, resignacio taberne

Judicium banitum minus proclamatum et celebratum in oppido Grzegorzow, in domo advocati Benedicti Dica nucupati, feria sexta post dominicam Invocavit [19 II] anno Domini 1535 i[...] in presencia generosi Andree Zakrzewski prefecti et exactoris clavis Grzegorzoviensis advocatique suprascripti et scabinorum juratorum infra scriptorum Petri Zignak, Joanni [?] Skoyek, Stanislai Wlyazek, Stanislai Yanyk, Nicolai Mauczka, Martini Dwornyk, Nicolai Myszgala judicio presidencium.

Ex libro veteri in nowum regestrata, resignacio taberne

Anno Domini 1518 feria sexta ante festum sancti Joannis Baptiste [18 VI] coram nobis venerabili domino Mathia capitaneo et exactore Grzegorzoviensi et coram nobili domino Nicolao Canynski protunc factore et coram circumspectis dominis Mathia Yaroszek advocato ac providis viris scabinis Petro Zygnak, Petro Lauthka, Simone Pysdak, Nicolao Nauka, Nicolao fabro, Jacobo Odoy, Petro Sochal.

Significamus tenore presencium quibus expedit, universis et singulis, quomodo in nostra presencia venerabili domino Mathia capitaneo et exactore Grzegorzoviensi et coram nobili domino Nicolao Canynski et aliorum suprascriptorum veniens providus Stanislaus Maruska cum provido Nicolao Dvornyk recognovit sponte, sana mente et corpore existens. Quia vendidit prefatus Stanislaus Maruska tabernam et pratum attinentem ad prefatam tabernam, ita late et longe ut inter vicinos est et vadit, honesto et circumspecto Nicolao Dwornyk, et debet tenere libere et pacifice cum suis posteris et postea vendere si opus sibi esset, et quomodo melius videbitur facere cum dominio suo, et solvit pro hereditate ista in summa quatuor marcas in domo domini advocati dicti Jarossek provido Stanislao Maruska, sub testibus supradictis.

Et insuper prefatus Stanislaus Maruska debet evincere prefatum Nicolaum Dwornyk si opus fuerit aut si habuerit aliqua impedimenta, sub prefatis testibus.

Or.: Grzegorzew wójtowska, 1533-1577, indukta, AGAD sygn. 1, s. 10.

Przezorny Stanisław Maruska sprzedaje karczmę z łąką uczciwemu i rozważnemu Mikołajowi Dwornik, za 4 grzywny. Zapis ze starej księgi wójtowskiej miasta Grzegorzew, wciągnięty do nowo założonej księgi.

Paleografia: W zapisie użyto dwóch form wielkiej litery „N”: jedna pochylona w prawo (np. w imieniu Mikołaja Kanińskiego), druga w lewo.

1642 Hedvigis Rogowiczewa una cum successoribus olim Mathiae Barthmąn bona Finkowskie Mathiae Barthmąn civi Smiglensi vendunt atque resignant

Hedvigis Rogowiczewa una cum successoribus olim Mathiae Barthmąn bona Finkowskie Mathiae Barthmąn civi Smiglensi vendunt atque resignant.	Jadwiga Rogowiczowa wraz ze spadkobiercami niegdy Macieja Bartmana dobra Finkowskie Maciejowi Bartmanowi mieszczaninowi śmigielskiemu sprzedaje i rezygnuje.
Actum feria sexta ante festum sancti Lucae Evangelistae [17 X] proxima anno Domini millesimo sexcentesimo quadragesimo secundo. [s. 285]	Zdziałano w piątek przed świętem św. Łukasza Ewangelisty [17 X] roku Pańskiego 1642.
Coram officio spectabilium Andreae Sztor advocati, Joannis Ciepa, Alberti Krzywinski, Mathaei Szypla, Alberti Ermur et Pauli Dorszyk scabinorum iuratorum oppidi Poniec, bannitum expositum iudicium celebrantium, personaliter comparentes:	Przed urzędem zacnie sławetnych Andrzeja Sztor wójta, Jana Ciepa, Wojciecha Krzywińskiego, Mateusza Szypla, Wojciecha Ermur i Pawła Dorszyk ławników przysiężnych miasteczka Ponieca sprawujących sąd gajony stanęli oblicznie:
- honesta Hedvigis Rogowiczewa olim famati Mathiae Barthmąn civis Ponecensis primarum nuptiarum, ad praesens vero famati Pauli Rogowicz incolae Wschowensis secundarum nuptiarum consors legitima, cum personali assistentia eiusdem, ipsa per se et per praefatum Paulum Rogowicz maritum et supremum tutorem suum,	- uczciwa Jadwiga Rogowiczowa, niegdy sławetnego Macieja Bartmana mieszczanina ponieckiego pierwszego małżeństwa, natenczas zaś sławetnego Pawła Rogowicza mieszkańca wschowskiego drugiego małżeństwa prawna małżonka w osobistej asystencji tegoż, sama przez się i przez rzeczonego Pawła Rogowicza męża i najwyższego opiekuna swego,
- famati Albertus Ermur et Mathias Staniszewski, Stanislai minorennis olim Petri Barthmąn civis Ponecensis successoris legitimi tutores inscripti et officiose approbati,	- sławetni Wojciech Ermur i Maciej Staniszewski, prawnie zapisani i urzędowo zatwierdzeni opiekunowie małoletniego Stanisława, spadkobiercy niegdy Piotra Bartmana mieszczanina ponieckiego,
- famatus Joannes Barthmąn civis Ponecensis ipse per se,	- sławetny Jan Bartman mieszczanin poniecki, sam przez się,
- famati Albertus Krolicius et Paulus Dorszyk, Alberti, Jacobi, Annae, Hedwigis et Zophiae, olim praefati Mathiae Barthmąn cum dicta Hedvigi ex secundo coniugii consorte liberorum procreatorum tutores constituti et officiose confirmati,	- sławetni Wojciech Królik i Paweł Dorszyk, ustanowieni i urzędowo zatwierdzeni opiekunowie Wojciecha, Jakuba, Anny, Jadwigi i Zofii, dzieci rzeczonego Macieja Bartmana ze wspomnianą Jadwigą żoną z drugiego małżeństwa spłodzonych,
sani mente et corpore existentes, publice, benevole atque verbis expressis recognoverunt uti recognoscunt praesentibus.	zdrowi na ciele i umyśle jawnie, dobrowolnie i wyraźnie zeznali, jako i zeznają niniejszym.
Quia omnia et singula bona sua mobilia et immobilia in et circa oppidum Poniec existentia Finkowskie nuncupata, videlicet:	Iż oni wszystkie dobra swe ruchome i nieruchome w i około miasteczka Ponieca będące, Finkowskimi zwane, mianowicie:
- Domum in acie fori Ponecensis cum stabulo adiacente penes domum famati Pauli Dorszyk et plateam publicam ab utrinque constitutam cum aliis omnibus aedificiis totaque supellectili ad eandem domum pertinente nempe z kotłem, kadziami, rozmiarami, beczkami y inszymi statkami do piwowarstwa należącymi, z lisztwami, ławami et reliquis ad eandem domum quo vis1 modo spectantibus.	- Dom w rogu rynku ponieckiego z przyległą karczmą2, między domem sławetnego Pawła Dorszyka a drogą publiczną, ze wszystkimi innymi zabudowaniami i całym sprzętem do tegoż domu przynależącym, jako to „z kotłem, kadziami, rozmiarami, beczkami y inszymi statkami do piwowarstwa należącymi, z lisztwami, ławami” i pozostałymi do tego domu jakim bądź sposobem należącymi.
- Item agri unam et mediam quartam cum prato adiacente inter agros Pauli Tygiel et Nicolai Zięba ab utrinque versus viam quae ducit ad villam Dzięczyna iacentem.	- Także półtora ćwierci roli z przyległą łąką, położone między rolami Pawła Tygiel i Mikołaja Zięba ku drodze, co wiedzie do wsi Dzięczyna.
- Item hortum inter hortos Andreae Sztor et successorum olim Gregorii Kucyk alias Gryndal partibus ab utrisque iacentem. Item agros vulgari nomine Żebraczki nuncupatos et prata eisdem agris adiacentia.	- Także ogród leżący między ogrodami Andrzeja Sztor i spadkobierców niegdy Grzegorza Kucyk czyli Gryndal. Także role pospolicie zwane Żebraczkami i łąki do nich przyległe.
- Item praedium et hortum dicto praedio contiguum inter praedia Annae Klockowa et Martini Rudkalik utrinque constituta.	- Także folwark i ogród z nim graniczący, między folwarkami Anny Klockowej i Marcina Rudkalik.
- Item alterum praedium atque horreum inter viam publicam Wratislawiam versus ducentem et praedium successorum olim Zachariae Mithmąn in longa platea situm	- Także drugi folwark i stodołę między drogą publiczną do Wrocławia wiodącą a folwarkiem spadkobierców niegdy Zachariasza Mitmana, w ulicy Długiej
cum totali recensitorum bonorum haereditate, omnibusque ad ipsa pertinentibus et quovis modo spectantibus, nihil iuris, dominii, proprietatis1 et quorumvis usufructuum, dicta Hedvigis Rogowiczewa et memoratus Joannes Barthmąn pro se et successoribus suis, praenominati [s. 286] vero tutores pro praedictis Stanislao, Alberto, Jacobo, Anna, Hedvigi et Zophia, legitimis quibusvis successoribus reservando seu excipiendo, ita late, longe et circumferentialiter prout ab antiquo limitibus circumscripta sunt,	z wszelkim wyliczonych tu dóbr dziedzictwem, wszystkimi do nich przyległościami i jakimi bądź przynależnościami, niczego z prawa, władztwa, własności i użytkowania – rzeczona Jadwiga Rogowiczowa i wspomniany Jan Bartman za siebie i za spadkobierców swoich, wyżej zaś wymienieni opiekunowie za rzeczonych Stanisława, Wojciecha, Jakuba, Annę, Jadwigę i Zofię – na rzecz jakich bądź prawnych spadkobierców zastrzegając czy wyłączając, tak wzdłuż, wszerz i wokół, jako od dawna w granicach wyznaczone zostają,
famato Mathiae Barthmąn ad praesens civi Smiglensi et eius successoribus pro summa trium millium septingentorum et quinquaginta florenorum Polonicalium, grossis triginta sigillatim computando, paratarum et manualiter levatarum pecuniarum vendiderunt et iudicialiter resignaverunt, cum omni iure, dominio, proprietate ac titulo haereditario, perpetue et in aevum tenendi, possidendi, alienandi, donandi, commutandi, vendendi et in usus beneplacitos convertendi. Ex qua summa trium millium septingentorum et quinquaginta florenorum levata atque in effectu percepta saepedictis [!] venditores emptorem temporibus perpetuis quietaverunt.	sławetnemu Maciejowi Bartmanowi natenczas mieszczaninowi śmigielskiemu i jego spadkobiercom za sumę 3750 złotych polskich, w każdy groszy 30 rachując, w gotowiźnie wręczonych, sprzedali i sądownie zrezygnowali, wraz z całym prawem, władztwem, własnością i tytułem dziedzicznym, wieczyście i na zawsze ku trzymaniu, posiadaniu, przelewaniu, darowaniu, zamianie, sprzedaży i obracaniu na swój pożytek podług upodobania. Z której to sumy 3750 złotych odebranej i rzeczywiście przyjętej tylukrotnie tu wspominani sprzedawcy nabywcę czasy wiecznymi skwitowali.
Et iam ex nunc memorati venditores supradicto emptori dederunt realem intromissionem et actualem possessionem in praenominata bona atque eorum haereditatem totalem per dominum advocatum et scabinos judicio praesidentes. Tenebunturque praefati venditores suis cum successoribus praedictum emptorem et successores eius tueri, defendere, evincere et eliberare ab omni impetitione iuridica toties quoties opus fuerit.	I zaraz udzielili temuż nabywcy wspomniani sprzedawcy rzeczywistej intromisji i faktycznego wprowadzenia w posiadanie rzeczonych dóbr i ich zupełnego dziedzictwa, przez wójta i ławników w sądzie zasiadających. Zostają też wspomniani sprzedawcy wraz ze swymi spadkobiercami zobowiązani, by rzeczonego nabywcę i spadkobierców jego bronili, wybawiali, ratowali i uwalniali od wszelkich roszczeń sądowych ilekroć zajdzie potrzeba.
Quae venditio et resignatio admissa est et confirmata habere vim et robur perpetuae firmitatis in omnibus et singulis punctis, clausulis et articulis suis de forma iuris. Super quo memoriale persolutum.	Która to sprzedaż i rezygnacja dopuszczona i zatwierdzona została jako mająca wieczystą moc prawną we wszystkich punktach, klauzulach i artykułach swych z przepisu prawa. Od czego opłacono pamiętne.

Or.: Akta miasta Poniec, wójtowska, 1637-1646, indukta, APP sygn. I 42, s. 284-286.

Por. wpis: http://actacastrensia.blogspot.com/2014/11/1642-protestatio-contra-successores.html

¹ finalne „s” pisane z zamachem można pomylić z „c”.

² bądź: stajnią.

1640 Paulus Kostrzewski recognoscit

Paulus Kostrzewski recognoscit.	Paweł Kostrzewski zeznaje.
Actum die et anno ut supra [20 IV 1640].	Zdziałano dnia i roku jak wyżej [20 IV 1640].
Coram officio et actis advocatialibus oppidi Poniec constitutus personaliter famatus Paulus Kostrzewski civis Ponecensis sanus mente et corpore existens, publice et sponte ex vi citationis recognovit uti recognoscit.	Przed urzędem i aktami wójtowskimi miasteczka Ponieca stanąwszy osobiście sławetny Paweł Kostrzewski mieszczanin poniecki, zdrów na ciele i umyśle, jawnie i dobrowolnie na mocy pozwu zeznał, jako i zeznawa.
Se arendasse per modum arendae ab anno millesimo sexcentesimo trigesimo secundo hortum in longa platea Wołkowski dictum, inter hortos Mathiae Barthman et Davidis Barthman utrinque situm, cum totali eiusdem horti haereditate, omnibusque ad ipsum pertinentibus et quovis modo spectantibus, florenis quindecim quemlibet florenum triginta grossis sigillatim computando, a nobili ac reverendo Paulo Gołecki parocho Ponecensi, quem censum seu arendam quolibet anno post festa solennia Paschatis dedisse et persolvisse recognovit.	Iż dzierżawił dzierżawnym sposobem od roku 1632 ogród przy ulicy Długiej, zwany Wołkowski, położony między ogrodami Macieja Bartmana i Dawida Bartmana, wraz z całym tegoż ogrodu dziedzictwem, wszelkimi doń przyległościami i jakimi bądź przynależnościami, za złotych 15, w każdy złoty 30 groszy licząc, od szlachetnego i wielebnego Pawła Gołeckiego1 proboszcza ponieckiego, który to czynsz czyli dzierżawę – jak zeznał – co roku po uroczystych świętach Wielkanocy dawał i płacił.
Quae recognitio maioris fidei et certitudinis ergo actis advocatialibus Ponecensibus inserta.	Które to zeznanie dla większej wiary i pewności wciągnięto do akt wójtowskich ponieckich.

Or.: Akta miasta Poniec, wójtowska, 1637-1646, indukta, APP sygn. I 42, s. 138.

¹ Paweł Gołecki (także z Gołocina Gołocki, Golocki), proboszcz poniecki w latach 1617-1651. Jego zapiski, znalezione w pałacu hr. Mycielskich w Poniecu krótko przed wybuchem II wojny światowej, wydano pod tytułem Zapisy rocznikarskie w Poniecu 1617-1651 (opr. ks. Jan Związek, wyd. Szumacher, Kielce 1998). Nb. przy transkrypcji Zapisków błędnie odczytano nazwisko autora (Gotocki), co da się usprawiedliwić ówczesną pisownią „ł” jako „l” przeciętego ukośną kreseczką (J. Słowiński, Rozwój pisma łacińskiego w Polsce XVI-XVIII wieku, s. 135).

1691 Conflagratio templi Gorcensis

Anno Domini 1691 /: quo maxime ac frequentissime per aera grassabantur fulmina, et non tantum bruta ac profana aedificia, sed et homines sacrasque aedes summo cum terrore et damno mortalium e sublimi impetebant :/ inter alia DEO dicata loca, templo quoque Gorcensi non pepercerunt. Unum enim ex eis an binum fulmen die 26 Junii hora pomeridiana circiter 4ta ex nubecula insperate horrenda [!] cum fragore delapsum, totam vim et impetum suum conta faciem praefati templi occasum respicientem direxit, penetroque ciconiarum nido atque in eo quatuor pullis interfectis et adustis, quinto vero incolumen [!] relicto, tectum templi testaceum ex parte confregit ac disjecit, tribus in locis ignem accendit, hastiliaque vexillorum duo intus in templo in partes divisit.	Roku Pańskiego 1691 /: kiedy to w powietrzu liczne grasowały pioruny celując z wysoka nie tylko w zwierzęce i ludzkie domostwa, lecz nawet w samych ludzi i świątynie, siejąc strach i ludziom wyrządzając szkody :/ spomiędzy różnych Bogu poświęconych miejsc nie oszczędziły i świątyni góreckiej. Jeden taki, może podwójny piorun, dnia 26 czerwca koło 4-tej godziny po południu spadłszy nagle z chmurki z przerażającym hukiem, całą swą siłę i impet skierował ku spoglądającej na zachód fasadzie kościoła i przebiwszy gniazdo bocianie, w którym uśmierciwszy i spaliwszy czworo piskląt a oszczędziwszy piąte, gliniany dach świątyni po części strzaskał i rozwalił, w trzech miejscach wzniecając ogień, połamał też w świątyni dwa drzewce chorągwi.
Accurrunt interim perterriti homines, visisque hinc inde flammis exclamant ardere templum, advenit quoque totus consternatus religiosus admodum reverendus pater Coelestinus Orłowski parochus Gorcensis benedictinus Lubinensis arreptamque cito miraculosam (ut creditur) Beatissimae Virginis Deiparae imaginem ex ejus sacello deportat, hic eam gemebundus alloquens verbis: „Eheu, Sanctissima Virgo, valedic jam huic loco siquidem defendere ab hoc igne renuis”, haec ipse dixit et mox flamma ignis incendium et devastationem domus sacrae designans nunquam amplius visa est.	Spieszą zaraz przelęknieni ludzie, a ujrzawszy tu i ówdzie płomienie, krzyczą: „Kościół płonie!”1 Przybywa też wielce zmartwiony pobożny i przewielebny2 ojciec Celestyn Orłowski proboszcz górecki, benedyktyn lubiński i prędko chwyciwszy cudowny (w powszechnym mniemaniu) obraz Najświętszej Bogurodzicy Dziewicy wynosi go z jego kaplicy, przemawiając do Niej z żałością: „Ach, Święta Panienko, pożegnaj się z tym miejscem, któremu pomocy przeciw ogniowi odmawiasz!” To rzekł i zaraz płomień wieszczący pożar i ruinę domu świętego znikł i już się więcej nie pokazał.
Ut in omnibus glorificetur DEUS et Beatissima Virgo MARIA.	Aby we wszystkim był uwielbiony Bóg3 i Najświętsza Maryja Panna.

Kop.: Parafia Górka Duchowna, AAP sygn. PM 091/01, s. 66.

Uw.: Kopię zapisu z nieznanego źródła wykonał Roman Kamolski, benedyktyn (proboszcz górecki przed 1794 – 1801).

Relacja z pożaru kościoła w Górce Duchownej w 1691 roku.

¹ Przytoczone w zapisie łacińskim wypowiedzi wyróżniono podkreśleniem, a nie - jak dziś - cudzysłowiem.

² Tytuł pobożny (religiosus) oznaczał zakonnika, przewielebny (admodum reverendus) – kapłana bez godności honorowych, najczęściej proboszcza.

³ Ut in omnibus glorificetur Deus - dewiza benedyktyńska, często stosowana w postaci skrótu: U. I. O. G. D.

1660 Oblata decreti pro parte Martini Gospodarek

Oblata decreti pro parte Martini Gospodarek¹.

Actum feria quarta post festum sanctorum Viti, Modesti et Crescentiae [16 VI 1660].

Honestus Valentinus Kobuszewski tanquam tutor honestae Catharinae Fąferliczka, olim famati Jacobi Fąferlik viduae relictae, in praesentia eiusdem, coram judicio domini advocati Valentini Sztybura eiusque scabinis obtulit et produxit decretum generosi domini Andreae Borek Gostinski medietatis Gostin haeredis inter se et honestum Martinum Gospodarek ratione molendini et agri eidem Gospodarek adiudicati, petens illud ad acta suscipi et ingrossari. Quod obtinuit in praesentia praefati Martini Gospodarek illudque idem Martinus acceptavit. Cuius decreti tenor sequitur talis:

„Actum in curia villae Pudliszki feria sexta post festum Sanctissimi Corporis Christi [28 V] proxime praeterita anno Domini millesimo sexcentesimo sexagesimo.

Coram magnifico Andrea Bork Gostinski medietatis Gostin domino haereditario personaliter comparens honestus Petrus Gospodarek olim honesti Alberti filius in et contra honestam Catharinam Kostrzewianka amittam suam, olim honesti Jacobi Fąferlik consortem legitimam et viduam derelictam quaerelam occasione ducentorum florenorum Polonicalium, residuum videlicet summae quadringentorum florenorum pro molendino ventili et agro Przydziałek dicto in ibidem existente secundum resignationem in anno Domini millesimo sexcentesimo quinquagesimo octavo per se dictae citatae et olim marito ipsius coram actis proconsularibus factam et recognitam, proposuit solutionem ducentorum florenorum retentorum a citata postulavit.

Hortum quoque quatuor sulcorum inter hortos <reverendi> Valentini Gostinii altaristae et praedictae suae amittae ex altera parte iacentem dicta resignatione die et anno in eadem resignatione expresso per se praedictae amittae donatum reddere et restituere petiit.

Quae Catharina Kostrzewianka itidem personaliter coram magnifico domino comparens cum prolocutore suo Valentino Kobuszewski [s. 18] ad eum actum assumpto tutore, qui contra positiones dicti Gospodarek respondit se se summam quadringentorum florenorum Polonicalium de integro ad manus dicti Petri Gospodarek reddidisse et quietationem de integra eadem summa accepta per eundem Petrum Gospodarek coram actis advocatialibus Gostinensibus in anno Domini millesimo sexcentesimo quinquagesimo nono, feria sexta post festum sancti Stanislai, factam et recognitam obtinuisse, prout eandem in instanti ex iisdem actis extractam iudicialiter produxit, tum et cerographum manu propria dicti Petri Gospodarek scriptum (nec manum suam iudicialiter negavit, illud imo scriptum a se datum viva voce coram eodem magnifico dominio iudicialiter confirmavit) honesta Catharina iudicialiter ostenderat, et se a solutione dictae summae, quoniam eandem ut quietatio sonat persolvit, liberam pronunciari rogavit.

Quantum vero attinet hortum eundem sibi superius dicta resignatione donatum, asseruit authoritatemque reverendissimi Lipscii observationis 53 numeri 5 et 6 (quod donatio coram quibusvis actis facta et recognita nunquam revocatur) obtulit.

Qua in causa magnificus dominus Bork Gostinski medietatis Gostin dominus haereditarius et judex supremus iura adducta, munimenta, scripturas audisset ac legisset, ex his quae audivit legit, intellexit, habita sufficienti juris informatione de consilio assessorum in praesentia partium eiusmodi sententiam diffinitivam tulit atque promulgavit:

Quoniam dictus Petrus Gospodarek praedictos coniuges de totali et integra eadem summa per se pro dicto molendino et agro in ibidem existente de integro recepta actis advocatialibus Gostinensibus quietavit, ideo eandem a solutione dictae summae ducentorum florenorum praesentis iudicati vigore liberam pronunciat.

Circa hortum quoque praedictum, quoniam donatio eiusdem horti subsecuta est coramque actis recognita et facta per dictum Petrum Gospodarek dictae amittae suae, ideo dictam Catharinam Kostrzewianka et eius successores conservavit et conservat temporibus perpetuis decreto praesenti, dictoque Petro Gospodarek perpetuum imposuit silentium.

Quantum autem attinet Martinum Gospodarek fratrem actoris medium, qui occasione proximioritatis propinquioritatis et successionis contra dictam resignationem fratris sui dicti Petri Gospodarek protestationem in actis proconsularibus fecit, contra venditionemque per dictum fratrem factam solenniter protestatus est, actionemque dictis citatis occasione istius emptionis molendini et agri coram magistratu intulerat, decretumque pro parte sua civile Gostinense obtinuerat, quod decretum magnificus dominus legit, bene trutinavit vidensque illud esse iuri conforme illud approbandum esse [s. 19] duxit (excepta horti donatione) viduaeque de molendino et agro Przydziałek dicto cessere decrevit.

Summam tamen quadringentorum florenorum dicto Martino Gospodarek praedictae viduae reddere et restituere ex eodem molendino et Przydziałek mandavit mandatque in spatio duarum septimanarum sub amissione juris propinquitatis praesenti decreto.

Quod decretum maioris roboris ergo ad acta Gostinensia advocatialia ingrossari mandavit manuque propria subscriptum esse valuit prout de facto subscripsit.

(-) Andrzy Borek Gostinski, mppria.”

Źródło: Gostyń, Acta advocatialia Gostinensia, 1659-1679, sygn. I/42, indukta, s. 17-19.

¹ Z braku miejsca końcówkę „-rek” wpisano na końcu linii poprzedzającej nagłówek.

Oblata dekretu dziedzica połowy miasta Gostynia, Andrzeja Borka Gostyńskiego, wystawionego w dworze w Pudliszkach.

Piotr Gospodarek (powód) domaga się od swej ciotki Katarzyny Kostrzewianki (pozwanej), wdowy po Jakubie Fąferlik, wypłaty reszty 200 z należnych mu 400 zł za wiatrak i rolę zwaną Przydziałek wg kontraktu ich sprzedaży (rezygnacji) z 1658 r. Żąda również zwrotu darowanego jej tym samym kontraktem ogrodu o szerokości 4 zagonów, położonego między jej własnym ogrodem a ogrodem Walentego Gostyńskiego altarysty.

Przeciwko temu Katarzyna z pomocą Walentego Kobuszewskiego, swojego prolokutora (rzecznika w procesie), przedłożyła kwitację z całości sumy (akta wójtowskie, maj 1659 r.), jak również cyrograf (drobne pismo prywatne, skrypt) podpisany przez Gospodarka, który to podpis ów uznał tu przed sądem za własny. Co zaś do ogrodu, pozwana powołuje się na opinię prawną zawartą w dziele biskupa Andrzeja Lipskiego o prawie miejskim i saskim: „Darowizna przed jakimikolwiek aktami zawarta i zeznana nie może być odwołana”.

Wielmożny pan Andrzej Borek Gostyński, pan dziedziczny i sędzia najwyższy połowy Gostynia, po wysłuchaniu argumentów stron i zasięgnięciu rady asesorów ogłosił wyrok. Żądanie Gospodarka o zapłatę 200 zł i zwrot ogrodu zostaje oddalone, dziedzic nakazuje mu „wieczyste milczenie” w tej sprawie.

Jednak średni brat Piotra Gospodarka, Marcin złożył był przed aktami burmistrzowskimi w Gostyniu protestację przeciw wspomnianemu kontraktowi sprzedaży wiatraka i roli z 1658 roku, wytoczył Piotrowi proces i uzyskał dekret sądu, który przysądził mu wiatrak i pole. Ten dekret dziedzic niniejszym uznaje (z wyjątkiem darowizny ogrodu) i nakazuje wdowie Katarzynie ustąpić z wiatraka i pola. W ciągu 2 tygodni Marcin ma jej zwrócić 400 zł.