1704 Decretum in Stanislaum Ciepa

Actum feria 4ta post dominicam 3tiam [post] Pentecosten [4 VI] etc. 1704.

Decretum in Stanislaum Ciepa

Przed sąd sławetny burmistrzowski poniecki jako też potrzebny¹ wujtowski zupełnie zagajony obecnie pozwany staneł p. Stanisław Ciepa mieszczanin poniecki, na którego przełożył skargę najpierwiej leśny uskarżając się przed sądem tak burmistrzewskim jako i wujtowskim, że wielką szkodę czynił w lesie miejskim, gdy olszyny na raz siedm krzy wyciął, którą znaliazł na podwórzu jego, jednak p. Stanisława Ciepy przy domu nie zastał. Drugą skargę przełożył przeciwko jemu sługa mieski, że kiedy mu rozkazuje na straż, aby ją odprawił, jako i drugi mieszczanin, sługę mieskiego konfunduje i znieważa, słowa jemu nieuczciwe mówiąc, oprócz tego szkalując, że „Dioboł po tej straży, lepiej by ją diobli wzięli!”, gdysz to jednak rozkaz i wola wielmożnego Jmci dobrodzieja jest. Trzecia skarga przełożona od leśnego, że pomieniony pan Stanisław Ciepa krowy trzy paść każe w lesie mieskim [s. 497], gdy tylko jedną starą na zabicie paść wolno według prawa i postanowienia wszystkich rolników.

Przed sąd tedy pozwany pan Stanisław Ciepa, gdy jemu to wszystko proponował² i jego napominał: ażeby szkodę w lesie miejskim więcej czynić się nie ważył; 2do aby miejskiego, gdy mu na straż rozkazuje, nie konfundował; 3tio aby nie trzy krowy, ale tylko jedną według postanowienia rolników wszystkich w lesie mieskim paść kazał; 4to aby szkody tak w lesie, jako w łąkach albo w polu nie czynił, stojąc przed sądem tak burmistrzewskim jako i wujtowskim pana burmistrza oraz i wszystek urząd konfundować i znieważyć śmiał, mówiąc: „Mię jednego tylko widzicie, a drugich nie!”, gdzie zadał panu burmistrzowi, że czeladź jego bydłem jego wozem wozi olszynę, a po staremu jego nie widzą, „A mię o pięki, które na sobie do domu noszę, karać chcecie!”

Co p. burmistrzowi dowieść nie mógł, bo leśny wyznał i przysięgać na to był gotowy, {na} <że> pan burmistrz na swoją potrzebę albo do folwarku swego nie wyciął olszynę, ale dwie fóry słudze miejskiemu, a trzecią do chałupy pastuszy, onę nią ogrodzić, wycięto. Potym do pana burmistrza mówieł: „Dlatego Waść na mię następujesz, chcąc mię wygnać i wyrugować z Ponieca, ażebyś Waść mógł dostać tej pułkwarty roli. Ta to Waści jeszcze w oczy kole, pewnie ją Waść nie dostaniesz!”

Dla tych tedy ekscesów wyżej opisanych osądzony pan Stanisław Ciepa od sławetnego urzędu burmistrzewskiego i wujtowskiego niniejszym dekretem, aby ex nunc³ winny dał grzywien pięć, ratusz zasiadł⁴ i pana burmistrza przez czterech mieszczanów przeprosieł. In quantum⁵ by kiedykolwiek pomieniony Stanisław Ciepa w takich wykroczył ekscesach i więcej by się co takowego ważył, pod dwojaką podpadać będzie winnę, to jest grzewien dziesięć in praesentia officii⁶ płacić będzie.

Quod decretum pro jure suscepit.⁷

Or.: Akta miasta Poniec, Acta advocatialia Ponecensia, 1667-1706, indukta, sygn. I 44, s. 496-497.

¹ z potrzeby gajony, sprawowany na żądanie stron.
² przedstawiał (z łac.)
³ zaraz.
⁴ odbył karę więzienia.
⁵ w razie gdy.
⁶ w obecności urzędu.
⁷ Który to dekret [pozwany] przyjął.

1705 Joannes Leynert porrexit ad acticandum in acta praesentia venditionem hanc quae sequitur

Joannes Leynert porrexit ad acticandum in acta praesentia venditionem hanc quae sequitur.¹

Wielmożny a nasz wielce Miełościwy Pan
Jemć Pan Zygmąt Unrug starościc wałecki
na Poniecu pan i dziedzic [s. 509]

suprema et absoluta authoritate sua² przedaje grunt, to jest łąkę swoję własną vulgo Ziębińska nazwaną, od wszelkiego długu wolną, blisko borku z jednej strony podle rowu publicznego, przez który wody zściągają się z pastewników miejskich do zarzycia z drugich stron między łąkami pracowitych Tomasza Franki i Marcina Huzyka obywatelów śmiełoskich, także miejską, tak długo i szeroko, jako z dawna w granicach swoich zostawała i teraz zostaje, z czynszem pomienionego wielmożnego Jemci po {pięci} <sześci> szóstakach bitych, uczciwemu Janowi Leynertowi i Ewie małżonkom, miesczanom ponieckim, za summę sto sześćdziesiąt tymfów (z której summy) ex nunc ³ sto tymfów ciże ukupicielowie płacą, z których odebrania wielmożny Jemć onychże kwituje. Ostatek zaś, to jest sześćdziesiąt tymfów, przez niedziel cztery a data praesentis⁴ zapłacić i rzeczywiście wyliczyć bez wszelkiej ekskuzy⁵ oddać będą powinni.

Na której to łąki posesyją i intromisyją⁶ częstomiany⁷ wielmożny Jemć ukupicielom daje i pozwala wszelaką moc i władzą do spokojnego dziedzictwa i bezpiecznego zażywania wiecznymi czasy i sukcesorom ich takim sposobem, że łąkę wyży opisaną ukupicielom wolno będzie zawsze dać, przedać, zafrymarczyć albo zastawić, komu będą chcieli.

Które to przedanie i nowo nadane prawo, ażeby tym większą wagę i walor swój na zawsze miało, na potwierdzenie jego imię swoje własne przy przyłożeniu pieczęci swojej cherbownej [!] podpisuję.

Działo się w Poniecu die 13 Novembris anno Domini 1705.

Locus sigilli.

(-) Zygmunt Unrug.

Kop.: Akta miasta Poniec, Acta advocatialia Ponecensia, 1667-1706, indukta, sygn. I 44, s. 508-509.

¹ Jan Leinert przedłożył celem wciągnięcia do akt niniejszych akt sprzedaży, ten, który następuje.
² najwyższą i zupełną władzą swoją.
³ teraz.
⁴ od dziś.
⁵ wymówki (z łac.)
⁶ na dzierżenie oraz urzędowe wprowadzenie w posiadanie.
⁷ zapewne kalka z łac. saepefatus (często wzmiankowany).

1681 Decretum inter Catharinam Szymanowska et Matthiam Buxel

Decretum inter Catharinam Szymanowska et Matthiam Buxel.

Actum feria sexta ante festum sanctae Dorotheae Virginis et Martyris proxima [31 I 1681].

Coram officio advocatiali Ponecensi personaliter constituta honesta Catharina honesti Sebastiani Szymanowski civis Ponecensis consors legitima, cum assistentia mariti sui uti tutoris coniugalis supremi, [fecit] judicialem propositionem in et contra honestum Matthiam Buxel civem Ponecensem.¹

Że on bez żadnej danej przyczyny, ale tylko z samy zawzięty przeciwko aktorce² złości, nie pomniąc na poszanowanie i miłość sąsiecką, w szpitalu S. Barbary dowiadującą się, jeżeli chleb, który jej wzięto z rozkazu bormistrzowskiego na rynku zaniesiony, jest do szpitala, bez żadnego respektu kijem wargę na lewy stronie przetrąciwszy na pułtora członka raniuł. Na co conventus³ odpowiadając: że ja dla swarów wielkich ze mną czyniących i słów zelżywych mnie zadających musiałem aktorkę uderzyć. Aktorka odpór dając taki: że ja citato⁴ żadnych słów zelżywych nie zadawała, alem się tylko przysła pytać do szpitala o chleb mnie wzięty; świadkiem parobkiem szpitalnym popieram, który był na ten czas w izbie. Przypozwany żadnego świadectwa na komprobacją⁵ zadanie słów zelżywych nie wywodząc defecit⁶. Actrix⁷ o sprawiedliwość z przypozwanego prosi.

Officium itaque praesens advocatiale Ponecense, exauditis ambabus partibus consideratisque earum alegationibus, controversiis et defensionibus eoque attento et considerato, quoniam honestus Matthias Buxel sine ulla data causa ut ex testimonio aparet, sed ex vera malitia honestam Catharinam Szymanowska actricem verberibus affecit eamque, ut in obductione⁸ patet, vulneravit iniuriamque verborum sibi per actricem illatam nullis testibus, sed tantum nudis verbis probavit, immo in probatione defecit sibique contra jus descriptum ex actrice justitiam ministravit.

Ideo ad poenam infra descriptam praefatum officium decreto praesenti citatum condemnavit et primo, ut sessionem in carcere praetorii subeat, deinde ut damna et expensa litis doloremque vulneris solvat, deprecationem faciat deinque decem marcarum [s. 40] judici luat in instanti. Quod decretum actrix pro jure suscepit, citatus vero videns se agravatum ad officium et judicium consulare Ponecense appellavit. Quae appellatio admissa non praetereunte decreto advocatiali.⁹

Or.: Akta miasta Poniec, Acta advocatialia Ponecensia, 1667-1706, indukta, sygn. I 44, s. 39-40.

¹ Przed urzędem wójtowskim ponieckim osobiście stanąwszy uczciwa Katarzyna, uczciwego Sebastiana Szymanowskiego mieszczanina ponieckiego prawna małżonka, przy asyście męża swego jako najwyższego [bo] z racji małżeństwa opiekuna, [wniosła] sądowną skargę przeciwko uczciwemu Maciejowi Bugzelowi, mieszczaninowi ponieckiemu.
² powódkę (z łac. actor – powód).
³ pozwany.
⁴ pozwanemu.
⁵ łac. comprobatio – potwierdzenie, dowód.
⁶ ustąpił.
⁷ powódka.
⁸ obdukcja i protestacja Szymanowskiej oraz kontumacja Bugzela na s. 37 tejże księgi.
⁹ Urząd zatem niniejszy wójtowski poniecki, po wysłuchaniu obu stron, rozważeniu ich dowodów, dyskursu i obrony, mając też na względzie, iż uczciwy Maciej Bugzel bez żadnego zgoła powodu - jak okazało się z zeznania - lecz z czystej złości uczciwą Katarzynę Szymanowską powódkę uderzył i ją - jak wynika z obdukcji - poranił, a zniewagi słownej przez powódkę mu wyrządzonej żadnymi świadkami, lecz tylko nagimi słowy poparł, przeto w dowodzeniu ustąpił i tak wobec dowodów powódki wydał na siebie wyrok. Przeto rzeczony urząd dekretem niniejszym skazał pozwanego na karę niżej opisaną, to jest: po pierwsze, by poddał się karze więzienia w ratuszu, dalej, by szkody i wydatki procesowe oraz boleść rany wynagrodził, [powódkę] przeprosił, wreszcie by sędziemu zaraz zapłacił karę 10 grzywien. Który to dekret powódka jako prawny przyjęła, pozwany zaś, uważając się za pokrzywdzonego, apelował do urzędu i sądu radzieckiego ponieckiego. Którą to apelację przyjęto z utrzymaniem w mocy dekretu wójtowskiego.

1711 Ex parte Gnosi Słucki Ensiferri Brestensis Cuiaviae in Przyima Positae Citationis Relatio

Actum in Conin sabbatho ante festum Natalis Sancti Joannis Baptistae [20 VI] proximo anno Domini millesimo septingentesimo undecimo.

Ad officium et acta praesentia castrensia Coninensia personaliter veniens honestus Matthias Sczepanski de villa Brzezno, ministerialis Regni generalis officio praesenti bene notus, sanus per omnia existens libere ac manifeste recognovit se citationem literalem authenticam tribunalitiam [?] Regni Lublinensis [?] pro judiciis Tribunalis Regni Lublinensis editam, tenoris de verbo ad verbum sequentis:

„Augustus secundus Dei gratia rex Poloniae, magnus dux Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiae, Livoniae, Kiioviae, Wołchyniae, Podoliae, Podlachiae, Severiae Czerniechoviaequae, nec non haereditarius dux Saxoniae, princeps et elector.

Vobis, generosis Christophoro, Samueli et Stanislao Gorzewskim fratribus inter vos germanis de bonis vestris generaliter omnibus et summis quibusvis pecuniariis habitis et habendis mandamus, ut in judiciis tribunalitiis generalibus Regni Lublinensibus a data et positione praesentis citationis recte in quatuor septimanis aut tum, dum et quando causa praesens ad iudicandum vocata legitime inciderit, personaliter et peremptorie compareatis, ad instantiam instigatoris judicii nostri tribunalitii eiusque delatoris generosi Francisci Słucki ensiferri Brestensis Kuiaviae, bonorum Bierzwienna et aliorum haeredis actoris. Qui vos, inhaerendo manifestationi coram actis castrensibus Lanciciensibus factae, citat pro eo.

Quia vos in contrarium complanationi certae seu scripto per vos praefato generoso Francisco Słucki ensiferro Brestensi Cuiaviae Petricoviae die vigesima Martii anno praesenti sub securitate judiciorum tribunalitiorum Petricoviensium datae, qua inscriptione seu complanatione submisisti et inscripsisti te generose Christophore Gorzewski nomine suprascriptorum fratrum tuorum ad conscribendum compromissum ratione certarum <rerum> et praetensionum in processu causae expressarum ad acta castrensia Lanciciensia ab actu complanationis in sex septimanis condescendere scripto eodem in se latiori existente.

Cui scripto seu complanationi contraveniendo ad conscribendum idem compromissum non condescendisti seu non condescendistis, per quod scripto eidem contravenistis, actorem suprascriptum elusistis, per quod poenas contraventionis ac vadium in eodem scripto seu complanatione appositum succubuistis et in vos traxistis, pro quibus super vos decernendis et extendendis citamini, ut negotio principali in toto satisfaciatis sitis parituri et ad praemissa judicialiter responsuri.

Datum Lublinii sabbatho post dominicam Rogationum [16 V] proximo anno Domini millesimo septingentesimo undecimo.”

die hodierna actu descripta in lapidea bonorum Przyima in mensa hippocausti lapideae eiusdem, praesente [s. 8] uno ex citatis et familia curiali citationem posuisse et debite notificatam reliquisse, de quo praesens relatio.

Ex actis castrensibus Coninensibus extraditum.

(-) Radecki, mpp.

[in dorso] Ex parte generosi Słucki ensiferri Brestensis Cuiaviae in Przyima positae citationis relatio.

Odp.: Trybunał Koronny Lubelski, Ekstrakty z akt sądów grodzkich konińskich, sygn. 1557, s. 7-8.

Uw.: W transkrypcji pomijam późniejsze dopiski umieszczone na odwrocie odpisu.

Relacja z doręczenia pozwu do Trybunału Koronnego Lubelskiego.

Pozew w sprawie przeciwko urodzonym Krzysztofowi, Samuelowi i Stanisławowi Gorzewskim, braciom rodzonym, na żądanie instygatora sądu trybunalskiego oraz jego delatora, Franciszka Słuckiego miecznika brzeskokujawskiego, dziedzica Bierzwiennej i innych dóbr, powoda.

20 III 1711 przed sądem trybunalskim w Piotrkowie roborowano skrypt czyli ugodę, w której Krzysztof Gorzewski zobowiązał się w ciągu 6 tygodni stawić w grodzie łęczyckim celem sporządzenia szczegółowej ugody (kompromisu) w sprawie pewnych rzeczy i pretensji. Gorzewski nie dotrzymał słowa, przez co podpadł pod karę za niewywiązanie się z umowy oraz pod zapłatę wyrażonego w umowie zakładu. Słucki złożył w tej sprawie manifestację przed aktami grodzkimi łęczyckimi. W związku z nią 16 V wydano pozew do Trybunału Lubelskiego, doręczony Gorzewskim 20 VI w kamienicy (lapidea) dóbr Przyjma. Relację o doręczeniu pozwu składa przed urzędem grodzkim w Koninie woźny sądowy Maciej Szczepański z Brzeźna.

1674 Pro parte magnifici capitanei Wałecensis etc. etc. recognitionis introcontenti oblata

Actum in Conin feria tertia post festum sanctorum Fabiani et Sebestiani Martyrum [23 I] proxima anno Domini millesimo sexcentesimo septuagesimo quarto.

Ad officium et acta praesentia capitanealia castrensia Coninensia personaliter veniens nobilis Jacobus Pawinski, ad praesens magnifici Petri a Zychlin Zychlinski capitanei Walecensis, SRMtis colloneli etc. famulus, nomine eiusdem magnifici domini sui obtulit ad acticandum et actis hisce ingrossandum litteras infrascriptas in vim recognitionis eidem magnifico domino capitaneo etc. Walecensi per generosum Joannem Sinicki datas, salvas, illaesas, omni nota suspicionis carentes, manu propria eiusdem generosi Sinicki subscriptas sigilloque communitas, tenoris de verbo ad verbum sequentis:

„Ja niżej podpisany zeznawam tym skryptem moim, isz z porachowania mego, którem uczynił regimentowi z pieniędzy, którem na regiment wybierał od Jego Mości Pana poborcy kaliskiego w województwie kaliskim będąc deputatem od regimentu, zostało przy mnie renty, która się nad expensa¹ podług rachunków moich pokazała, złotych polskich dwa tysiąca trzysta pięćdziesiąt i trzy i groszy ośmnaście. Którą to summę do wypłacenia rzetelnego najdalej od daty tej rekognicyjej mojej we cztery niedziele do rąk pana deputata od regimentu, który po te piniądze z tą rekognicją wysłany będzie, u małżonki mojej niezwłocznie przekazuję, sam tak długo zostając w areście wojskowym, puki za rzetelną satisfactia dostatecznego od Jego Mci Pana pułkownika nie odbierę kwitu, dając insuper eam obligationem² [s. 5] na się, isz in quantum³ na czas pomieniony ta summa przez małżonkę moję oddana być nie miała, wolno będzie regimentowi etiam per fortem executionem⁴ na dobytkach, koniech, rynsztunku et in suppellectili mea⁵ tak tu przy regimencie jako i w domu moim, omnimodam sobie adhibita potestate militari⁶, którą sam na się daję urgere⁷ i samym czynić satisfactionem⁸ i egzekucją. Przy której lubo by stała się jaka wiolencja⁹, ja z strony mojej oto in nullo foro judicii¹⁰ ani się skarżyć ani czynić nie powinien będę.

A inquantum by zaś ex parte mea circa hanc executionem¹¹ ludzi regimentowych co potkać miało (czego Panie Boże obroń!), sine quavis appellatione in omni foro et judicio¹² sprawić się et judicatum pati¹³ powinien będę, warując to regimentowi całemu, isz ta karta i obligacja moja vim et robur inscriptionis¹⁴, tak jakoby właśnie coram actis Regni¹⁵ zeznana była, mieć powinna i do ksiąg ją wolno podać kazać będzie, submittując¹⁶ się parolem i cnotą kawalerską temu wszystkiemu, co się tu wyrazieło, dostatecznie uczynić dosyć i wszystkie bona fide¹⁷ dotrzymać et adimplere conditiones¹⁸. A in casu contraventionis¹⁹ sądowi wojskowemu albo tesz gdziekolwiek sobie strona forum²⁰ obierze, sine omni exceptione, appellatione et dillatione²¹ sprawić się i odpowiadać powinien będę. A to pod zakładem dwuch tysięcy trzech set piąciudziesiąt i trzech złotych i groszy ośmnastu. Na co się przy herbownej pieczęci mojej ręką własną podpisuję.

Działo się we wsi Królewszczyźnie pod Tłumaczem dnia jedenastego Decembris roku Pańskiego tysiącznego sześćsetnego siedmdziesiątego trzeciego.

(-) Jan Sinicki, manu propria

Locus sigilli.” [s. 6]


[in dorso] Pro parte magnifici capitanei Wałecensis etc. etc. recognitionis introcontenti oblata. In Conin 1674to. F 3tia post Fabiani et Sebastiani Martyrum. JP.

Sinicki daje rekognicją, iż nad wszystkie ekspensa regimentowi NJP. starosty wałeckiego przychodzące zostaje się reszty 2353/18. Salva visio [?] super bonis omnibus mobilibus et immobilibus, etiam per executionem fortem militarem.

Odp.: Trybunał Koronny Lubelski, Ekstrakty z akt sądów grodzkich konińskich, sygn. 1557, s. 4-6.

¹ wydatki.
² ponadto to zobowiązanie.
³ w razie, gdyby.
⁴ nawet poprzez egzekucję przy użyciu siły.
⁵ i na moich sprzętach.
⁶ wziąwszy sobie do pomocy wszelką siłę wojskową.
⁷ zmuszać.
⁸ zaspokojenie wierzyciela.
⁹ przemoc, gwałt (z łac. violentia).
¹⁰ przed żadnym sądem.
¹¹ z mojej strony podczas tej egzekucji.
¹² bez żadnej apelacji, przed każdym sądem.
¹³ poddać się sądowi.
¹⁴ moc prawną zapisu.
¹⁵ przed aktami koronnymi.
¹⁶ zobowiązując się.
¹⁷ w dobrej wierze.
¹⁸ wypełnić warunki.
¹⁹ w wypadku złamania ustaleń.
²⁰ miejsce prowadzenia postępowania sądowego.
²¹ bez stawiania zarzutów przeciwko skargom, bez apelacji i odraczania procesu.

1604 Intromissio in domum Salomonis Judaei

Actum Radlini feria secunda post faestum Visitationis Beatissimae Virginis Mariae proxima anno ut supra [5 VII 1604].	Zdziałano w Radlinie1 w poniedziałek po święcie Nawiedzenia NMP, roku jak wyżej [5 VII 1604].
Ex decreto illustrissimi magnifici ac reverendissimi domini domini Andreae de Bnin Opalienski, praepositi Plocensis, capitanei Srzemensis, intromissio cum possessione reali, quieta et pacifica in domum perfidi Salomonis fraenificis Judaei Bninensis in Bnin inter domum Jacobi sutoris civis Bninensis et scholam judaicam vicinaliter sitam, in summa centum florenorum Polonicalium per triginta grossos computatorum, chirographo assecuratorum, data est honesto Johanni Martynowic, tam diu per eum tenendi, possidendi et habendi, donec ex ea ipsa domo tam summa principalis absque censu integre in manus creditoris persoluta fuerit, nihil ad commoda et usus domus praefatae penitus defalcando.	Stosownie do dekretu jaśnie wielmożnego pana i księdza Andrzeja z Bnina Opalińskiego, prepozyta płockiego, starosty śremskiego, uczciwemu Janowi Martynowiczowi udzielono intromisji wraz z faktycznym, spokojnym i pozbawionym przeszkód posiadaniem w dom niewiernego Salomona rymarza, Żyda bnińskiego, położony w Bninie sąsiadująco pomiędzy domem Jakuba szewca, mieszczanina bnińskiego a szkołą żydowską, w związku z sumą 100 złotych polskich liczonych po 30 groszy, zabezpieczonych kwitem. Dom ten będzie on tak długo trzymać, posiadać i mieć, dopóki z tegoż samego domu nie zostanie spłacona na ręce wierzyciela suma główna w całości bez czynszu, niczego zgoła za korzyści i użytkowanie rzeczonego domu nie potrącając.
Ad quam intromissionem una cum possessione reali, quieta et pacifica, effective dandam, deputatur officium tam consulare quam advocatiale oppidi Bnin, tunc quum per memoratum Johannem Martynowic requisitum fuerit. Quod decretum per partes est susceptum.	Urząd tak radziecki jak i wójtowski miasteczka Bnin na żądanie wspomnianego Jana Martynowicza zarządził, aby skutecznie udzielono tej intromisji wraz z faktycznym, spokojnym i pozbawionym przeszkód posiadaniem. Dekret ten został przez strony przyjęty.

Or.: Bnin, Liber causarum et actionum civilium..., 1576-1745, protokół, sygn. I 8, s. 176.

¹ Radlin pod Jarocinem - rezydencja Opalińskich, właścicieli Bnina.

1608 Venditio praedii pro praepositura

Actum anno Domini 1608, die vero 29 Octobris.	Zdziałano roku Pańskiego 1608, dnia zaś 29 października.
Coram iuditio banito advocatus [!]1 videlicet domino Nicolao Woitowic advocato scabinisque eius videlicet domino Sebastiano Zgrebny [!], Philipo piscatore, Simone braxatore, Jacobo sutore, Blasio piscatore, Jozepho textore scabinis iuratis.	Przed sądem gajonym wójtowskim, mianowicie [przed] panem Mikołajem Wójtowiczem wójtem i ławnikami jego, mianowicie panem Sebastianem Zgrzebnym, Filipem rybakiem, Szymonem mielcarzem, Jakubem szewcem, Błażejem rybakiem, Józefem tkaczem, ławnikami przysiężnymi.
Coram iuditio nostro banito advocatus [!!] constituta personaliter honesta domina Margaretha Pipina, uxor olim honesti opidani Bninensis Petri cognomine Pipa, una cum suo tutore honesto domino Sebastiano Zgrzebny recognovit prouti et recognoscit vedididi [!] sese [!!]2 praedium pro praepositura Bninensi venerabili domino Martino Małachowski praeposito Bninensi pro 15 marcis numeri et monetae polonicalis, in quam libet computando per 40 et octo grosos, et hoc ex pecunia fundata pro vicariis ecclesiae Bninensis a quadam honesta domina Zophia Norkowa in Szroda levataque et civibus quibusdam Bninensibus ex censu tradita, prouti latius patet ex scriptis in ecclesia Bninensi apud victrices repositis.	Przed sądem naszym gajonym wójtowskim stanąwszy osobiście uczciwa pani Małgorzata Pipina, żona niegdy uczciwego mieszczanina bnińskiego Piotra nazwiskiem Pipa, wraz ze swym opiekunem, uczciwym panem Sebastianem Zgrzebnym zeznała, jako i zeznaje, iż sprzedała folwark dla prepozytury bnińskiej czcigodnemu księdzu Marcinowi Małachowskiemu prepozytowi bnińskiemu za 15 grzywien liczby i monety polskiej, w każdą licząc po 40 i osiem groszy, a to z pieniędzy ufundowanych dla wikariuszy kościoła bnińskiego przez niejaką uczciwą panią Zofię Norkową w Środzie, [potem] podjętych i powierzonych za [?] czynsz pewnym mieszczanom bnińskim, jak to szerzej wynika z pism złożonych w kościele bnińskim u zarządzających kasą kościelną.
Quod quidem holodium seu praedium habet ex una parte praedium honesti Bartolomei cognomine Erazmik, ex altera vero parte domunculam cum horto honesti domini suburbani Ioannis cognomine Masliąnka. Hoc igitur holodium praefata honesta Margareta Pipina a [!] alienatis omnibus propinquis suis supra nominato domino praeposito et succesoribus eius tradidit et donavit tam laute [!] et longe prout ipsa tenebat, recognovitque sibi satis factum esse ex parte solutionis et praesentibus testibus supra nominatis.	Który to folwark ma z jednej strony folwark uczciwego Bartłomieja nazwiskiem Erazmik, z drugiej zaś strony domek z ogrodem uczciwego pana podmieszczanina Jana nazwiskiem Maślanka. Ten więc folwark rzeczona uczciwa Małgorzata Pipina, po zrzeczeniu się [do niego] praw przez jej krewnych, wyżej wspomnianemu księdzu prepozytowi i jego następcom przekazała i darowała3 wszerz i wzdłuż tak, jako sama go posiadała. Zeznała też, iż dosyć jej się stało co do zapłaty, a to przy świadkach wyżej wymienionych.
Quae vero in his literis supra nominatis ponenda erant et per oblivionem omissa, hic ultimo visum est ponere, quod videlicet ista prefata honesta domina Margaretha Pipina holodium supra nominatum vendidit existendo sane [!] mentis et corporis habitaque prius matura deliberatione usaque salubri suo suorumque consilio.	Fragment zaś, który w piśmie powyższym miał być zawarty, a który przez zapomnienie opuszczono, tu na końcu postanowiono umieścić, a to mianowicie, iż owa rzeczona uczciwa pani Małgorzata Pipina folwark wyżej wspomniany sprzedała będąc zdrową na ciele i umyśle, po uprzednim starannym namyśle, zażywszy pożytecznej swej i swych bliskich rady.

Or.: Bnin, Liber causarum et actionum civilium..., 1576-1745, protokół, sygn. I 8, s. 216.

Przykład zapisu protokolarnego z księgi wójtowskiej. Opuszczone formułki wstępne pisarz uzupełnił na końcu.

¹ poprawnie: advocatiali.

² Niezgrabne pisanie pod dyktando. Miało być: vendidisse.

³ darowizna w znaczeniu szerszym, jako akt hojności (por. Janusz Sondel, Słownik łacińsko-polski dla prawników i historyków).